Ocena brak

Mięsień skrzydłowy boczny

Autor /marisaberger Dodano /05.01.2012

M. skrzydłowy boczny (ra. pterygoideus lateralis), położony na zewnątrz od poprzedniego, znajduje się w dole podskroniowym; jest to mięsień gruby, kształtu trójściennego graniastosłupa, którego podstawa jest skierowana do podstawy czaszki, wierzchołek zaś — do stawu skroniowo-żuchwowego.

M. skrzydłowy boczny ma dwie głowy. Głowa górna, mniejsza, płaska, rozpoczyna się na grzebieniu podskroniowym i powierzchni podskroniowej skrzydła większego kości klinowej. Głowa dolna, okrągława, rozpoczyna się częściowo na powierzchni zewnętrznej blaszki bocznej wyrostka skrzydłowatego, częściowo zaś na powierzchni podskroniowej szczęki. Włókna biegną poziomo i zbieżnie do tyłu oraz do boku i kończą sięw dołku skrzydłowym wyrostka kłykciowego żuchwy; włókna głowy górnej przyczepiają się częściowo również do powierzchni przedniej torebki stawowej i krążka stawowego stawu skroniowo-żuchwowego.

Równoczesny skurcz obu mm. skrzydłowych bocznych wysuwa żuchwę do przodu i wtedy główka stawowa wraz z krążkiem stawowym ustawia się obustronnie pod guzkiem stawowym; jednocześnie z tym ruchem do przodu oba mm. skrzydłowe boczne rozwierają nieco szczęki. Skurcz jednostronny skręca żuchwę do wewnątrz; przy jednostronnym skurczu główka tej samej strony (np. prawa) przesuwa się do przodu, drugostronna (np. lewa) pozostaje na miejscu i żuchwa wykonuje ruch obrotowy dokoła osi pionowej przez pozostającą w panewce główkę (lewą); w wyniku tego ruchu bródka przesuwa się w stronę przeciwległą (np. lewą). Jeżeli oba mm. skrzydłowe boczne kurczą się na przemian, bródka przesuwa się na przemian to na prawo (skurcz lewego mięśnia), to na lewo (skurcz prawego mięśnia); w ruchu tym powierzchnie żucia zębów trzonowych obu szczęk ocierają się o siebie (ruchy żucia). Przykładając palec do przodu od małżowiny usznej, poniżej łuku jarzmowego, wyczuwamy wyraźnie (a często nawet widzimy przez skórę) wysuwanie się i wsuwanie głowy żuchwy do dołu żuchwowego podczas czynności mięśnia. Tylna część m. skroniowego jako antagonisty m. skrzydłowego bocznego cofa wysuniętą żuchwę.

Współpraca mięśni stawu skroniowo-żuchwowego . Zaznaczyliśmy poprzednio, że m. skroniowy, żwacz i m. skrzydłowy przyśrodkowy zwierają szczęki, natomiast m. skrzydłowy boczny wysuwa żuchwę do przodu i nieco otwiera szczęki. Oprócz niego mięśniami otwierającymi są mięśnie dna jamy ustnej, głównie m. żuchwowo-gny-kowy i m. dwubrzuścowry; masa żuchwy też odgrywa tu rolę. We śnie w pozycji siedzącej i po śmierci żuchwa opada. Siła mięśni żwaczy jest bardzo znaczna. Najsilniejszy jest m. skroniowy; ma on ok. 8 cm2 przekroju, nieznacznie tylko ustępuje mu m. żwacz (7,5 cm2). Przekrój pętli mięśniowej (żwacz i m. skrzydłowy przyśrodkowy) wynosi 11— 12 cm2. Wspominaliśmy, że mięśnie zamykając szczęki pracują z pewnym „nadmiarem", tzn. po zetknięciu się szczęk mięśnie żuchwy mogą jeszcze się kurczyć. W razie dalszego wzrostu ucisku odczuwa się wreszcie bolesność okostnej; wzrastanie ucisku ma więc swoją granicę. Wyczyny atletów dźwigających ciężary w zębach są możliwe tylko wtedy, gdy ciśnienie na powierzchni zębów jest rówmomiernie rozłożone. Ciśnienie to, mierzone u żywnych, dla zębów trzonowych nie przewryższa 72 kg, dla siekaczy wrynosi ok. 20 kg.

Podobne prace

Do góry