Ocena brak

Michaił Barysznikow

Autor /kama02 Dodano /18.04.2012

Dziś powszechnie uważa się, ze Michaił Barysznikow nie ma sobie równych wśród tancerzy baletowych, a jego dokonania na polu reżyserii i choreografii cieszą się dużym uznaniem.

Michaił Barysznikow urodził się 28 stycznia 1948 roku w Rydze dzisiejszej stolicy Łotwy. Jego ojciec był pułkownikiem armii radzieckiej. Michaił interesował się muzyką i kulturą tamtego regionu, często też grywał w piłkę nożną oraz uprawiał gimnastykę i szermierkę. Gdy chłopiec miał zaledwie jedenaście lat, jego matka popełniła samobójstwo i od tego momentu przyszły mistrz tańca poświęcił się wyłącznie nauce. Wtedy właśnie poważnie zajął się baletem i rozpoczął zajęcia w ryskiej szkole opery i baletu.

Jako szesnastolatek, Barysznikow został przyjęty do szkoły profesor Agrippiny Waganowej działającej przy słynnym Teatrze Opery i Baletu im. Kirowa w Leningradzie. Trzy lata później Barysznikow osiągnął to, o czym marzyły setki jego kolegów po fachu - bez warunków wstępnych dostał angaż solisty w balecie Kirowa.

Dzięki odpowiedniej posturze - 170 centymetrów wzrostu, przy mocnej muskulaturze - Barysznikow potrafi doskonale zapanować nad swym ciałem przy każdej ewolucji. Pod koniec lat 60. radzieccy choreografowie pisali przedstawienia specjalnie dla niego. Kariera potoczyła się w błyskawicznym tempie i już w wieku dwudziestu dwóch lat tancerz osiągnął niemal wszystko, co w balecie jest możliwe. Władze radzieckie dbały o wielkich artystów - Barysznikow korzystał z wielu przywilejów, do których należała wysoka pensja, mieszkanie w dobrej dzielnicy oraz możliwość podróżowania po całym świecie.

Po swym pierwszym tournee na Zachód Barysznikow postanowił wyemigrować, korzystając ze względnej wolności, jaką się cieszył. W decyzji o emigracji pomogli mu Natalia Makarowa i Rudolf Nuriejew, którzy już wcześniej uciekli ze Związku Radzieckiego. W czerwcu 1974 roku, w trakcie występów w Kanadzie z Teatrem Bolszoj, po jednym z przedstawień artysta wymknął się tylnymi drzwiami na zaplecze budynku, gdzie czekał już na niego samochód. W ten sposób umknął swoim radzieckim „opiekunom" z KGB i rozpoczął życie na Zachodzie.

Emigracja

Michaił Barysznikow zwrócił się o azyl polityczny do rządu Stanów Zjednoczonych i został przyjęty z otwartymi ramionami. Przez pierwsze cztery lata występował jako solista w American Ballet Theater, gdzie potrafił zachwycić publiczność swym tańcem oraz niekonwencjonalną choreografią dzieł klasycznych, takich jak Dziadek do orzechów. Z czasem jednak zaczął dusić się w sztywnych ramach klasycznego baletu - nie wystarczała mu nawet sława najwybitniejszego tancerza w Ameryce i Europie Zachodniej.

Z tańcem współczesnym Barysznikow zmierzył się po raz pierwszy w roku 1976, gdy Twyla Tharp - gwiazda wśród amerykańskich choreografów - opracowała układy kroków specjalnie dla niego w swym przedstawieniu When Push Comes to Shove. Tym widowiskiem rozpoczęła się długoletnia współpraca artysty z Twylą Tharp. Barysznikow próbował swych sił także w filmie. W roku 1977 wystąpił w głównej roli w obrazie zatytułowanym The Turning Point (Punkt zwrotny), którego fabuła opowiada historię dwóch starzejących się primabalerin (postacie te kreują Ann Bancroft i Shirley McLaine) i opisuje ich zmagania z upływającym czasem. Za swą kreację aktorską tancerz otrzymał nawet nominację do Oskara. W filmie Białe noce (1985) natomiast, Barysznikow zagrał postać baletmistrza ze Związku Radzieckiego, który uciekł na Zachód.

Pomimo poważnych problemów ze stawami, artysta nie przestawał tańczyć i reżyserować. Po dwóch latach (1978-79) spędzonych w New York City Ballet kierowanym przez George'a Balanchine'a, Barysznikow powrócił do American Ballet Theater, gdzie objął stanowisko dyrektora artystycznego. Silna wewnętrzna potrzeba podejmowania nowych wyzwań i poszukiwania świeżych inspiracji nie pozwoliła mu jednak spocząć na laurach.

White Oak

W roku 1990 Michaił Barysznikow wraz z Markiem Morrisem założyli nowy zespół taneczny. Przedsięwzięcie zostało w dużej mierze sfinansowane przez milionera Howarda Gilmana. Gilman zbudował siedzibę dla grupy w White Oak Plantation, w rezerwacie przyrody na granicy dwóch stanów - Georgii i Florydy. Zespół przyjął nazwę White Oak Dance Project.

Nowe przedsięwzięcie stało się największą pasją Barysznikowa. Za swą misję życiową uważa propagowanie współczesnego tańca wśród szerokiej publiczności i aby to osiągnąć, podróżuje z zespołem po całym świecie odwiedzając zarówno wielkie ośrodki kulturalne, jak i małe miejscowości. Braki w budżecie uzupełniane są z dochodów, które przynosi pozaartystyczna działalność wielkiego tancerza - rosyjska restauracja w Nowym Jorku oraz sprzedaż strojów do tańca i perfum. Dzięki temu grupa nie poddaje się żadnym ograniczeniom natury komercyjnej, nie jest też zależna od pomocy sponsorów.

Jednym z najsłynniejszych pomysłów White Oak Dance Project było widowisko zatytułowane Heartbeat: mb (Rytm serca: mb), do którego choreografię opracowała Sarah Rudner. Zawarte w tytule litery „mb" oznaczają inicjały samego Barysznikowa. Tańczy on w rytm własnego serca, którego bicie słyszalne jest na widowni dzięki mikrofonowi umieszczonemu na klatce piersiowej tancerza.

Michaił Barysznikow nie deklaruje, jak długo będzie występował na scenie. Często odwołuje się do przykładu tancerza i choreografa Erica Hawkinsa, który tańczył jeszcze w wieku siedemdziesięciu lat, przystosowując układy taneczne do własnych możliwości.

Życie osobiste

Po przybyciu do Stanów Zjednoczonych Barysznikow szybko zaczął obracać się w najbardziej elitarnym towarzystwie Nowego Jorku. Żądni sensacji dziennikarze deptali mu po piętach w klubach i restauracjach, często fotografując go w towarzystwie pięknych dam. W trakcie pobytu w Hollywood nawiązał wiele bliskich kontaktów z kobietami. Zażyłe stosunki łączyły go z aktorką Jessicą Lang, która jest matką jego córki, oraz z piosenkarką Lizą Minelłi. Partnerką życiową Barysznikowa jest tancerka Lisa Rinehart, z którą ma troje dzieci.

Ważniejsze Daty

1948

28 stycznia, narodziny artysty w Rydze, obecnej stolicy Łotwy

1960

Początek nauki w szkole baletowej w Rydze

1963

Pierwsze zajęcia w szkole działającej przy Teatrze Opery i Baletu im. Kirowa w Leningradzie

1966

Początek kariery solowej w Teatrze Opery i Baletu im. Kirowa

1974

Tournee po Kanadzie, ucieczka na Zachód; Główny tancerz w American Ballet Theater

1977

Główna rola w filmie The Turning Point

1978

Praca w New York City Ballet kierowanym przez George'a Balanchine'a

1980

Powrót do American Ballet Theater, tym razem na stanowisko dyrektora artystycznego

1985

Główna rola w filmie Białe Noce

1990

Utworzenie własnego zespołu pod nazwą White Oak Dance Project, którego głównym zadaniem jest promocja tańca współczesnego w USA i na całym świecie

Podobne prace

Do góry