Ocena brak

Mechanizmy reakcji układu oddechowego na wysiłek

Autor /gruszka Dodano /21.05.2014

Początkowy wzrost VE spowodowany jest głównie przez mechanizm ośrodkowy, polegający na bezpośredniej aktywacji ośrodków oddechowych w mózgu przez impulsy pochodzące z ośrodków ruchowych kory. Do szybkiego przyspieszenia i pogłębienia oddechów przyczyniają się także odruchy z mechanoreceptorów mięśni i ścięgien.

W późniejszej wolniejszej fazie wzrostu oddychania bierze udział kilka mechanizmów. Zalicza się do nich odruchy z receptorów metabolicznych mięśni wrażliwych na lokalne zmiany chemiczne spowodowane przez produkty metabolizmu mięśniowego (patrz mechanizmy regulacji funkcji układu krążenia w czasie wysiłku). Modulacja oddychania przez te receptory odgrywa dużą rolę w dostosowywaniu wentylacji płuc do metabolizmu wysiłkowego. W czasie wysiłków statycznych drażnienie receptorów metabolicznych spowodowane zahamowaniem odpływu żylnego z mięśni powoduje jednak często reakcję nadmierną w stosunku do zapotrzebowania. Przy dużych obciążeniach dołącza się oddziaływanie zwiększonego stężenia jonów wodorowych we krwi tętniczej na chemoreceptory kłębków szyjnych i strefy chemowrażliwe mózgu. Przy maksymalnych obciążeniach u sportowców wysokiej klasy lub w warunkach wysokogórskich do stymulacji chemoreceptorów przyczyniać może się obniżenie prężności tlenu we krwi tętniczej. Pewną rolę w stymulacji oddychania odgrywa także wzrost temperatury ciała i pobudzenie emocjonalne towarzyszące intensywnym wysiłkom.

Zarówno w spoczynku, jak i w czasie wysiłku występuje zależność między ilością wytwarzanego CO? (VC02) a wentylacją płuc. Jest ona silniej zaznaczona niż zależność między VE a V02. Nieznany jest jednak mechanizm, za pośrednictwem którego wylaywane są zmiany w ilości wytwarzanego C02. Jak wspomniano wyżej, prężność dwutlenku węgla we krwi tętniczej nie zwiększa się, a nawet zmniejsza w czasie intensywnych wysiłków. Mechanizm powstawania progu wentylacyjnego również nie jest w pełni wyjaśniony. Samo oddziaływanie kwasicy (jonów wodorowych) nie tłumaczy całkowicie tego zjawiska, ponieważ występuje ono również u ludzi z wrodzonym brakiem enzymu - fos-forylazy w mięśniach (zespół McArdla), u których nie ma zwiększonego wytwarzania kwasu mlekowego i wzrostu stężenia jonów wodorowych. Co więcej, wysokość progu wentylacyjnego nie ulega zmianie w warunkach zmniejszenia zasobów glikogenu w mięśniach (np. po wyczerpującym, długotrwałym wysiłku i niedostatecznej podaży węglowodanów w diecie), chociaż próg mleczanowy ulega przesunięciu w kierunku wyższych obciążeń.

 

Podobne prace

Do góry