Ocena brak

MAŁŻEŃSTWO Z KALENDARZA. Komedia w 3 aktach

Autor /mamaela Dodano /05.03.2012

MAŁŻEŃSTWO Z KALENDARZA. Komedia w 3 aktach, komedia prozą, wyst. 4 III 1766 (wyd. 1766 w Warszawie) jako pierwsza sztuka F. Bohomolca na scenie publ. i druga pol. premiera tej sceny. Inspirowana najpewniej przez króla, wymową dydakt. służyła programowi sprowadzania cudzoziemskich fachowców wobec cywilizacyjnego zapóźnienia kraju-, wprowadzała też po raz pierwszy żywą do poł. XIX w. opozycję „frakkontusz", w której strój - pol. lub cudzoziemski - stawał się symbolem mentalności i obyczaju postaci. Staruszkiewicz, uosobienie —> sarmatyzmu, chce wydać córkę Elizę - zakochaną w „pozytywnym" Erneście, którego ojciec jej odrzuca ze względu na cudzoziemskie pochodzenie - za łowcę posagowego Marnotrawskiego (i to natychmiast, gdyż wg kalendarza dzień sprzyja zawieraniu małżeństw); sytuację ratuje służąca Agata, doprowadzając do zdemaskowania Marnotrawskiego. Śmiała krytyka szlach. przesądów nar. i stanowych (Agata wyśmiewa szlachectwo służącego Marnotrawskiego) wywołała ostre ataki obrońców sarmackiej szlachetczyzny. Autor bronił się w przedmowie do edycji M. z k., ale 8 VII wystawił komedię Staruszkiewicz, w której wydrwigroszem okazuje się cudzoziemiec, a bohaterem pozytywnym jest pol. szlachcic. Obie komedie były tłum. na ros. (1779 i 1792); M. z K. wystawiono w Moskwie 1784.

Wyd. J. Kott i J. Jackl w: Komedie. [2] Komedie na teatrum, W. 1960

Zofia Lewinówna

Podobne prace

Do góry