Ocena brak

Makro i Mikro składniki - WAPŃ

Autor /Felix Dodano /11.10.2011

Wapń jest substancją mineralną, która pełni w procesie przemiany materii bardzo różne zadania. Używane na budowach wapno jest niczym innym, jak mieszaniną różnych związków wapnia.

Inne związki wapnia (np. z węglem, z tlenem) znamy z codziennego życia, jak np. skorupka jajka, marmur czy kreda. Skorupa ziemska zawiera całe masy wapnia i dlatego na przestrzeni trwającej miliardy lat ewolucji \"zrósł się\" nierozłącznie z naszym organizmem.

Ciało ludzkie zawiera ok. 1,2 kg wapnia, który w 99% jest umiejscowiony w kościach i zębach. Pozostały procent jest rozsiany po wszystkich żywych komórkach. Kości zaopatrują się w wapń z różnych zasobów wapniowo-fosforanowych. Nieprzerwanie kości czerpią świeży wapń dostarczany przez krew, jednocześnie wydalając do niej wapń \"zużyty\". Ten \"obrót\" trwa bez przerwy dzień i noc z niesłabnącym ani na chwilę natężeniem. Nasze kości nigdy nie są jednakowo mocne; ich właściwości fizyczne zmieniają się z godziny na godzinę. Co 5-6 lat następuje w kościach całkowita wymiana wapnia. Najwięcej wapnia potrzebują i zużywają wyrostki zębodołowe na łuku kostnym okalającym żuchwę, w którym tkwią nasze przednie zęby. Jest to logiczne: ta kość powinna być ze wszystkich najmocniejsza.

Wapń jest zużywany nie tylko przez kości i zęby, lecz także przez wszystkie żywe komórki organizmu. Ten jeden procent wapnia poza masą naszych kości i zębów ma w organizmie do spełnienia ważne zadania, zwłaszcza w obszarze wzajemnych oddziaływań zachodzących między bodźcami nerwowymi wewnątrz i na zewnątrz komórek. Od tych oddziaływań jest zależny nasz nastrój. Dlatego zasoby wapnia w bilionach nie kostnych komórek organizmu ludzkiego odnawiane są 20-30 razy dziennie. Jeśli zaś wapnia dla tych istotnych funkcji układu nerwowego brakuje, nieodwołalnie jest on zabierany z kości. Aby więc uniknąć uszczuplenia masy kostnej, czyli osteoporozy, powinniśmy mieć pod dostatkiem wapnia w codziennym pożywieniu.

Wielkim pośrednikiem, który wapń z jelita lub kości doprowadza do wszystkich komórek, jest krew. Każdy organizm jest wyposażony w ok. 100 000 km cieniutkich, a często niewyobrażalnie cienkich naczyń krwionośnych, w których zawsze występuje określone stężenie wapnia. Przez mikroskopijne ujście naczynia włosowatego życiodajny minerał przedostaje się z krwi do miejsca przeznaczenia. Dzieje się tak jednak tylko przy założeniu, że krew wykazuje niezmienną zawartość wapnia, określoną liczbą 10 miligramów na jedną dziesiątą litra surowicy (nie krzepnącego, płynnego składnika krwi) .

Takie stężenie wapnia umożliwia prawidłowy przebieg nadzwyczaj skomplikowanych procesów zachodzących wewnątrz i na zewnątrz komórki, a stymulowanych przez nerwy i hormony. Od milionów lat owa koncentracja wapnia jest gwarancją rozwoju wyższych form życia na Ziemi. Bez wapnia nie istniałyby żadne poruszające się istoty żywe, a niewykluczone, że i rośliny. Niedostatek wapnia powoduje całą gamę dolegliwości aż do najcięższych objawów chorób psychicznych i nerwowych.

Sygnały ostrzegawcze niedoboru wapnia

Zaczyna się zwykle od:

- skurczów mięśni

- uczucia mrowienia i drętwienia w rękach i nogach

- bólu w stawach

- zwolnienia tętna

Potem pojawiają się:

- bicie serca

- ubytki w uzębieniu

- zaburzenia snu

- krwotoki

Ostatecznie występują:

- zaburzenia chodu, utykanie

- zmniejszenie kontroli nad mięśniami

- stany lękowe

- złamania kości

- wypadanie zębów

- zaburzenia wzrostu u dzieci

Nawet wtedy, gdy w codziennym pożywieniu znajdują się mleko i sery do komórek może docierać jedynie niewielki ułamek przyjętego wapnia. Wynika to z niedostatecznego przyswajania wapnia w jelicie lub nadmiernego wydalania go z moczem. Powodem tego są przeważnie kwasy szczawiowe (rabarbar, botwina, szpinak) lub kwasy fitynowe (ziarno). Tworzą one z wapniem a także z magnezem i żelazem, nierozkładalne sole wydalane przez organizm.

Tak więc nie należy spożywać "na okrągło" przetworów pełnoziarnistych i bogatych w kwasy szczawiowe. Wyjątkowym wrogiem wapnia są otręby pszenne. Także bardzo nierozsądne jest przyjmowanie w dużych ilościach białka (kiełbasa, szynka, drób, ryby), szczególnie z dodatkowym spożywaniem dużych ilości fosforanów (słodkie napoje np. coca cola, mięso, produkty po "obróbce": mleko skondensowane, budynie, proszek do pieczenia, "przetwory" mięsne, rybne itp.) - prowadzi to do dużego wydalania wapnia wraz z moczem i zakłóca równowagę wapniowo-fosforową.

Wydalanie wapnia wzmaga też kawa i herbata. Nie powinno się ich pić więcej niż dwie filiżanki dziennie.

Obfitujące w wapń produkty spożywcze (zaw. w mg na 100g produktu)

- Ser ementaler - 850

- Twaróg, ser owczy, gouda - 420-640

- Migdały, orzechy laskowe -200-270

- Figi - 180

- Jogurt - 120-240

- Żółtko -130

- Mleko tłuste -120

- Kapusta - 100

- Groch, soczewica, fasola -55-108

- Czekolada -100

Mało wapnia znajduje się w: mięsie, rybach, drobiu, produktach mącznych, ziemniakach, owocach. Sprzymierzeńcem wapnia jest słońce. Kto unika światła dziennego i słońca, najprawdopodobniej sam pozbawia się dużej części spożywanego wapnia. Szczególnie dorośli począwszy od 30 roku życia dla optymalnej gospodarki wapniowej potrzebują światła słonecznego. Codzienny 20-minutowy pobyt na słońcu czy przynajmniej krótki spacer około południa z maksymalnym odsłonięciem skóry powinien być obowiązkiem. (promienie ultrafioletowe przenikają też przez cienką odzież).

Co zależy od wapnia:

- Mocne kości

- Zdrowe zęby

- Prawidłowa krzepliwość krwi

- Gojenie się ran

- Funkcjonowanie mięśni

- Prawidłowa czynność serca

- Odprężone nerwy

- Zdrowy sen

- Hormonalna transmisja bodźców

- Pogodny nastrój

- Działanie wielu enzymów

- Przyswajanie żelaza w organizmie

Podczas gdy inne minerały, np. mangan czy magnez, jedynie uczestniczą w wytwarzaniu substancji bodźcowych, wapń jest jednym z potężnych czynników zawiadujących mózgiem i układem nerwowym. Odkrycie tego nastąpiło niedawno, dzięki supernowoczesnej aparaturze laserowej. W procesach przenoszenia bodźców ściśle współpracują z wapniem sód i potas. W zależności od stopnia niedoboru wapnia w komórkach nerwowych i mózgowych występują różne dolegliwości od niepokojów i lęków po ciężkie stany psychotyczne i porażenia mięśni.

Podobne prace

Do góry