Ocena brak

MACIEJOWSKI WACŁAW ALEKSANDER

Autor /mamaela Dodano /05.03.2012

MACIEJOWSKI WACŁAW ALEKSANDER, ur. 1792 w Kalwarii Zebrzydowskiej (lub w okolicy), zm. 9/10 II 1883 w Warszawie, historyk. Po studiach od 1812 na UJ, we Wrocławiu, Berlinie i Getyndze został 1818 prof. filologii klas. Liceum warsz., od 1819 prawa rzym. na UW. Mimo udziału w powstaniu 1830-31 zajmował 1833-40 dzięki lojalistycznej postawie wysokie stanowiska w sądownictwie i administracji, a 1837-49 wykładał w Akad. Duchownej, od 1840 także na kursach prawnych. Poparcie władz zaborczych jednała mu również twórczość nauk., głosił w niej bowiem bliską panslawizmowi koncepcję zjednoczonej monarchii słow. pod berłem ros. cesarzy oraz wysuwał tezę o pierwotności obrządku słow. na ziemiach polskich. Poglądy te wywołały głosy potępienia, zwł. na emigracji (m. in. Mickiewicz w wykładzie 19 kursu II Literatury słowiańskiej), cieszył się natomiast M. uznaniem w eur. kołach nauk., szczególnie jako autor Historii prawodawstw słowiańskich (t. 1-4 1832-35, wyd. zmień. t. 1-6 1856-65), uzup. Pamiętnikiem o dziejach, piśmiennictwie i prawodawstwie Słowian (t. 1-2 1839), i prac z wczesnych dziejów Polski. Z historii kultury wydał Polskę aż do pierwszej połowy XVII wieku pod względem obyczajów i zwyczajów (t. 1—4 1842) oraz t. 1-3 szeroko zakrojonego Piśmiennictwa polskiego od czasów najdawniejszych aż do roku 1830(1851-52), doprowadzone do poł. XVII w. Jako historyk literatury-zgodnie z romant. jej rozumieniem jako wyrazu narodowości-kładł nacisk na elementy rodzime, wyzyskując wiele zaprzepaszczonych później materiałów, m. in. z zakresu folkloru i literatury mieszcz.; układ dzieła oparł na heglowskiej triadzie, wyróżniając w dziejach piśmiennictwa pol. 3 „zwroty": ludowy - przedchrześc., narodowy - w średniowieczu, naśladowczy wobec wzorów obcych, i ludowo-narodowy od 2 poł. XV - pocz. XVI w.

PSB 19 (J. Bardach); FwP (R. Walicki); S. BOROWSKI Maciejowskiana, Wr. 1959 (m. in. bibliografia); S. PIGOŃ Początki pracy badawczej nad dziejami literatury polskiej, w: Miłe życia drobiazgi, W. 1964 (prwdr. 1960); S. SAWICKI Początki syntezy historycznoliterackiej w Polsce, W. 1969; J. BARDACH W. A. M. i jego współcześni, Wr. 1971.

Zofia Lewinówna

Podobne prace

Do góry