Ocena brak

Liturgiczna odnowa

Autor /BolekII Dodano /30.04.2013

Pierwociny liturgicznej odnowy pojawiły się w działalności benedyktyna Prospera Guérangera. Jego znakomitedzieło Année liturgique stało się znane, lecz w małym kręgu elity katolickiej, a jego wysiłki zmierzałydo usunięcia resztek gallikanizmu przez powrót do liturgii rzymskiej.

W Niemczech zajmowano się liturgią najpierw w aspekcie jej przydatności pastoralnej, dopiero benedyktynMaurus Wolter z Beuron zwrócił uwagę katolickich środowisk na liturgiczną odnowę Dom Guérangera,publikując dzieło Choral und Liturgie z obszernymi cytatami z jego Année liturgique. Wolterpropagował łączenie odnowy duchowego życia zakonnego z życiem liturgicznym Kościoła. W tym tkwiproblem reformy modlitw brewiarzowych.

Reforma brewiarza stanowiła już temat Soboru Watykańskiego I, potem zajmowały się nią czasopisma,a Leon XIII powołał (1902) komisję do jej przygotowania, z sławnymi członkami, jak Duchesne, F. Ehrle,G. Mercati. Pius X pragnął tej reformy, lecz mniej w aspekcie historycznym, bardziej w pastoralnym.Przyjął więc memoriał profesora liturgiki P. Piacenzy i utworzył (1911) papieską komisję, której przewodniczącym ustanowił sekretarza kongregacji rytów, C. La Fontaine’a, duszpasterza żyjącego liturgią,lecz mniej znającego jej historyczny rozwój. Komisja przygotowała materiał do bulli Divino afflatu(1.11.1911), która ogłaszała zmiany w Officium Divinum. W zmianach górował aspekt duszpasterski,choć więc nie zniesiono różnych świąt liturgicznych, pierwszeństwo dano niedzielom. Papież kapłanombardzo zajętym w duszpasterstwie pragnął zmniejszyć ciężar odprawiania Officium Divinum, skróconowięc ilość psalmów do odmawiania w poszczególnych godzinach kanonicznych (w matutinum dziewięćzamiast osiemnastu).

Ruch liturgiczny, rozwijany przez benedyktynów, ograniczał się do elity katolickiej. Pius X objął nimparafie, zaczynając od reformy muzyki kościelnej. Poświęcił tej sprawie Motu proprio (22.11.1903).Zależało mu na zahamowaniu w kościołach praktyki śpiewu i muzyki operowej, a rozpowszechnieniuklasycznej polifonii i chórowego śpiewu gregoriańskiego. Tej formy śpiewu nie zalecał ekskluzywnie,podkreślał natomiast zdecydowanie, że muzyka i śpiew muszą mieć charakter religijny i artystyczny.

Następne Motu proprio (24.04.1904) powierzyło benedyktynom z Solesme wydanie gregoriańskichmelodii, pod kontrolą specjalnej komisji papieskiej. Jej przewodniczący, benedyktyn J. Pothier, określiłzasadę: melodie mają mieć czystość i jednolitość, zbadaną w najstarszych rękopisach i uwzględniającącałą tradycję i praktykę dawnej liturgii. Zastosowanie zasady nie było łatwe i wywołało wiele sporów wkonkretnych przypadkach, ale uwzględniono ją w Kyriale, wydanym w 1905 roku, w Graduale (1908) i Antyfonale (1912).

Ruch poszukujący czystej muzyki kościelnej znalazł jej wzór u Pierluigia da Palestrina. Według niegotworzyli kompozytorzy, a katolickie towarzystwa muzyczne i śpiewacze wzięły go za patrona.

Franz X. Witt, niemiecki kapłan, na zjeździe katolickim w Bambergu (1868) powołał związek chórów(Allgemeiner Cäcilienverband für die Länder der deutschen Sprache), który uznał Pius IX i wyznaczyłmu kardynała protektora. Według brewe papieskiego, jego głównym zadaniem było intensywne uprawianiewszędzie śpiewu gregoriańskiego (cantus planus), wykonywanie zaś śpiewu polifonicznego dawnychi nowych kompozytorów, o ile odpowiadało to przepisom kościelnym.

Towarzystwa św. Cecylii rozpowszechniły się prawie we wszystkich krajach. W Holandii utworzono(1868) Związek Gregorianus. Dla Włoch wydano (1884) regulamin muzyki sakralnej, który poza organamidopuszczał tylko nieliczne inne instrumenty, jak puzony i flety.

Beuron stało się ośrodkiem badań muzyki kościelnej i propagatorem chorału gregoriańskiego. Benedyktyn,Ambrosius Kienle (zm. 1905), dyrygent chóru, napisał Choralschule. Organista, Gregor Molitor(zm. 1926), zorganizował (1907) szkołę muzyki kościelnej.

W Ratyzbonie powstała także szkoła muzyki kościelnej, utworzona przez Franza X. Haberla (zm. 1910).Tamtejszemu wydawnictwu Pustota nadała Stolica Apostolska na 30 lat przywilej wydawania liturgicznychmuzykaliów. Przyjęto nieco inny system ich opracowania niż benedyktyni z Solesme, powstał więckonflikt na tym tle.

Podobne prace

Do góry