Ocena brak

Kulturoznawstwo - Powstanie i rozwój

Autor /ludwi123 Dodano /04.08.2011

Kulturoznawstwo jest stosunkowo młodą dyscypliną humanistyki (szczególnie w porównaniu z wielowiekowątradycją  filozofii  czy  antropologią kultury  i  socjologią  - dwoma dyscyplinami które zyskały sobie autonomię wdrugiej połowie XIX w.).Do wczesnych prekursorów sposobu myślenia obecnego w kulturoznawstwie zaliczyć można: 

George'a Orwella(który spostrzegł na przykład, że powieść popularna może być traktowana jako dominująca ideologia i przedstawił w Roku 1984 proroctwa na temat wzrastającej roli władzy i oddziaływania mass mediów); twórców skupionych wokółwiktoriańskiego centrum współczesnych studiów kulturowych w Londynie (publikujących prace będące nie tylewyrazem teorii ideologii co głosem goryczy na temat sposobu życia brytyjskich robotników) a także socjologówamerykańskich skupionych wokół dwóch instytucji: powstałym w  1934  r. na Wschodnim Wybrzeżu ośrodkuWilliama Foote Whyte'a nazwanym  Street Corner Society  i uznanej  Szkole chicagowskiej  (gdzie prowadzanobadania w formie obserwacji uczestniczącej).Dyscyplina kulturoznawstwa rozwija się jednak intensywnie dopiero od lat 70. XX wieku.

Uczeni w WielkiejBrytanii i Stanach Zjednoczonych rozwinęli nieco inne szkoły kulturoznawcze.Szkoła brytyjska sięga swoimi korzeniami lat 50. i 60. kiedy to jej podwaliny ukształtowali  E. P. Thompson,Raymond Williams a przede wszystkim uczeni związani z Centre for Contemporary Cultural Studies (tzw. szkołą zBirmingham): założyciel i pierwszy dyrektor ośrodka w Birmingham Richard Hoggart  (który ukuł termin Culturalstudies  tłumaczony na j. polski jako  Kulturoznawstwo), początkowo zastępcy dyrektora a następnie kolejnidyrektorzy centrum Stuart Hall i Richard Johnson a także inni uznani teoretycy związani ze szkołą: Paul Willis, DickHeddige, Angela McRobbie, Iain Chambers i Paul Gilroy. Szkoła otwarcie prezentowała swoje polityczne, lewicowepoglądy i krytykowała kulturę popularną  jako masową kulturę "kapitalistyczną". Przejęła przy tym niektóre z ideiSzkoły frankfurckiej - jej krytyczne stanowisko wobec przemysłu kulturalnego.

Natomiast w Stanach Zjednoczonych kulturoznawstwo powstało na gruncie pragmatycznej, pluralistyczno-liberalnejtradycji. Amerykańska szkoła kulturoznawcza początkowo starała się przede wszystkim zrozumieć podmiotowość izawłaszczanie zachodzące w reakcjach odbiorców kultury masowej (wskazywali na przykład na oswobodzenie jakieniosło ze sobą uczestnictwo w społeczności fanów).Z czasem jednak zanikło zróżnicowanie pomiędzy brytyjską i amerykańską szkołą kulturoznawczą.W Kanadzie wpływ na kulturoznawstwo wywarły idee Marshalla McLuhana i innych teoretyków, którzy uwypuklalizagadnienia związane ze społecznymi aspektami technologii. W Australii kładziono czasami duży nacisk na politykękulturalną. W Afryce Południowej szczególną uwagę poświęcano prawom człowieka i sprawom Trzeciego Świata.

Liczne kontakty ośrodka z Birmingham z  Włochami  zaowocowały pracami na temat włoskiej lewicowości ipostmodernizmu. W  Ameryce Łacińskiej  natomiast powstała debata o istotności kulturoznawstwa i niektórzybadacze argumentują za potrzebą badań bardziej zorientowanych na działanie. We Francji gdzie tradycyjnie silnąpozycje posiada semiotyka (szczególnie wpływowe są publikacje Rolanda Barthesa) kulturoznawstwo nie rozwinęłosię zbyt dynamicznie. Także w Niemczech, być może z uwagi na nieustający wpływ  Szkoły frankfurckiej, z jejszeregiem publikacji na takie tematy jak kultura czy współczesna sztuka i muzyka.

Podobne prace

Do góry