Ocena brak

Kultura w Polsce w dwudziestoleciu międzywojennym - OŚWIATA

Autor /dyzio Dodano /20.10.2011

Po odzyskaniu niepodległości pierwszym zadaniem władz stało się ujednolicenie systemu szkolnego czyli określenie jego organizacji, zadań, podstaw ideowych i programów. W kwietniu 1919 zwołano Ogólnopolski Zjazd Nauczycielski, który przeszedł do historii pod nazwą Sejmu Nauczycielskiego. Miał on wypowiedzieć się w sprawie ustroju szkolnego. Ostatecznie opowiedział się za jednolitą i bezpłatną 7-letnią szkołą, powiązaniem ze sobą wszystkich szczebli szkolnictwa, co miało otwierać drogę do kształcenia wyższego, bez względu na pochodzenie, stan majątkowy i typ ukończonej szkoły średniej. Postanowienia te nie zostały wprowadzone w ruch, ale wywarły wpływ na późniejsze reformy.

Jednym z pierwszych aktów prawnych regulujących sprawy oświaty był dekret "O obowiązku szkolnym" wydany 7.II.1919 wprowadzający obowiązkową szkołę 7-letnią dla dzieci od 7 do 14 lat. Szkoła miała być bezpłatna. Problem zapewnienia wszystkim dzieciom pełnowartościowej nauki stał się podstawowym celem demokratycznych sił i działaczy w okresie międzywojennym.

Znaczne osiągnięcia zanotowano w szkolnictwie średnim. Szkoła średnia obejmowała kilka procent odpowiednich roczników młodzieży. Początkowo były to 8-klasowe gimnazja, które poprzedzone często klasami wstępnymi stanowiły odrębny system szkolny dla warstw zamożnych. Natomiast szkoły powszechne były przeznaczone dla warstw ludowych. Siły konserwatywne broniły tego systemu i wychwalały jego zalety. Siły demokratyczne i postępowe żądały ujednolicenia dostępności szkól dla wszystkich warstw ludności, aby cale młode pokolenie przechodziło edukacje pełnej szkoły powszechnej, a szkoły średnie opierały się na niej jako nadbudowa.

W 1932 r. Wprowadzono mocno krytykowana reformę szkolnictwa zwana ''jedrzejewiczowska'' (od Janusza Jędrzejewicza, premiera i ministra oświaty). Częściowo tylko zrealizowano wtedy postulat jednej szkoły powszechnej dla wszystkich dzieci. Nauka w szkole średniej trwała 6 lat : 4 klasy gimnazjum i 2 klasy liceum, które dawało absolwentom maturę. Oprócz szkół polskich istniały także szkoły dla dzieci mniejszości narodowych, jednak nie zaspokajały one potrzeb ludzi, zwłaszcza Ukraińców i Białorusinów.

W latach 20 w programach wychowawczych dominował kierunek narodowy, propagandowany przez pedagogów związanych z Narodową Demokracją. W wychowaniu kadzono nacisk na patriotyzm, wierność tradycji, postawę młodzieży. Po przewrocie majowym w 1926 r. Pod wpływem ideologii obozu rządowego lansującego hasło uzdrowienia stosunków wewnętrznych.

W okresie międzywojennym rozwijał się ruch nauczycielski. Działały liczne związki i stowarzyszenia. Wśród nich największym był Związek Nauczycielstwa Polskiego (ZNP), który powstał w 1930 r. W wyniku połączenia Związku Polskiego Nauczycielstwa Szkół Powszechnych i Związku Zawodowego Nauczycieli Polskich Szkół Średnich. Nauczyciele szkół średnich i wyższych skupiali się w Towarzystwie Nauczycieli Szkół Średnich i Wyższych. Ponadto działały chrześcijańskie związki skupiające nauczycieli należących do mniejszości narodowych .

Podobne prace

Do góry