Ocena brak

Kult jednostki i cechy stalinizmu do 1953 r.

Autor /Patryk0909 Dodano /06.01.2012

  • Stalinizm, system społeczno-polityczny i sposób władania partią i państwem, ukształtowany w ZSRR u schyłku lat 20. XX w. przez J.W. Stalina, realizowany we wszystkich państwach bloku komunistycznego.

  • Początkiem tego systemu był komunizm wojenny, wprowadzony jeszcze przez Lenina, opierający się na całkowitym scentralizowaniu wszelkich decyzji polityczno-ekonomicznych i prawie rewolucyjnym, czyli ostrym terrorze wprowadzanym metodą ogłaszania ukazów i bezwzględnego ich egzekwowania bez pośrednictwa normalnego systemu prawnego.

  • Idea stalinizmu- oznaczał panowanie aparatu partyjnego nad wszelkimi dziedzinami życia oraz przekształcenie państwa w dyktatorski reżim policyjny.

  • Biurokracja partyjna, kontrolująca organizacje społeczne, administrację, gospodarkę, środki masowego przekazu, naukę, szkolnictwo, kulturę, siły zbrojne, milicję, stanowiła uprzywilejowaną warstwę stojącą najwyżej w hierarchii społecznej.

  • Nawet działacze partyjni poddani byli szczegółowej kontroli i inwigilacji przez podległy przywódcy państwa (w sposób bezpośredni lub pośredni) aparat bezpieczeństwa, tajną policję.

  • Ten chaotyczny początkowo system wytworzył w końcu, w dużym stopniu pod przywództwem Stalina, swoje ramy . Trzema podstawowymi filarami stalinizmu były: Faktycznie totalna władza Stalina; Biurokracja monopartyjna, działająca we wszystkich powierzchniowych obszarach władzy – wprowadzająca w czyn jawne decyzje Stalina; Aparat przymusu i kontroli – realizujący bezpośrednio niejawne decyzje Stalina i kontrolujący zachowania wszystkich bez wyjątku, łącznie z biurokracją partyjną.

  • Władza aparatu partyjnego ograniczona była jedynie przez Stalina, otoczonego konsekwentnie narzucanym i powszechnym kultem. Jego pozycję umacniały przeprowadzane co jakiś czas tzw. "czystki".

  • Według interpretacji marksistowskiej (marksizm ) stalinizm stanowił wynaturzenie w ruchu komunistycznym i zaprzeczenie wielu zasad leninowskich (leninizm). Przeciwnicy tej interpretacji uważają, iż stalinizm był jedynie konsekwencją założeń leninizmu, a proces przekształcania systemu rewolucyjnego w państwo policyjne zapoczątkowany został w okresie rządów W.I. Lenina.

  • W Polsce i w innych państwach bloku radzieckiego stalinizm obowiązywał głównie w latach 1948-1953.

  • Stopniowy odwrót od stalinizmu rozpoczął się po śmierci jego twórcy w 1953, a zwłaszcza po XX Zjeździe KPZR w 1956, na którym N.S. Chruszczow skrytykował w referacie kult jednostki. Odstąpiono od masowych represji, zrehabilitowano ofiary, nie zmieniono jednak podstaw ustroju, w którym nadal partia komunistyczna spełniała kierowniczą rolę.

  • Ostateczny rozpad dziedzictwa stalinizmu nastąpił u schyłku lat 80. XX w. Stalinizm w jego skrajnej ideologicznie i ustrojowo formie wprowadził Mao Tse-tung (Mao Zedong) w Chinach w latach 1949-1976, E. Hodża (Hoxha) w Albanii w latach 1944-1985 i N. Ceauşescu w Rumunii w latach 1954-1989.

  • Kult jednostki – w ładnej definicji= kult przywódcy w imperialnym, autorytarnym lub totalitarnym systemie władzy. Przywódca otaczany takim kultem jest przedstawiany przez państwową propagandę jako osoba nieprzeciętnie utalentowana, nieomylna, której cały naród jest winien wdzięczność. Tak właśnie było ze Stalinem. Jego wizerunek był powielany w niezliczonych pomnikach, obrazach itd., a przypisywane mu myśli i wypowiedzi były nieustannie cytowane w książkach i innych mediach. Jakakolwiek próba kwestionowania geniuszu osoby otaczanej kultem bądź dewastowania jej wizerunków w totalitarnym państwie była i jest karana surowymi represjami. Czasami kult przybiera formę parareligijną z "rytuałami" na część przywódcy, "modlitwami" do niego i "medytowaniem" jego wypowiedzi. Ze Stalinem nie było aż tak, aczkolwiek sam siebie lansował na półboga. Śmieszny był i moim zdaniem chory psychicznie a chęć bycia podziwianym musiała wynikać z niedoceniania we wcześniejszym życiu, tak jak u Hitlera. Dla mnie koledzy po fachu. Ale to tylko moje spostrzeżenia…

Podobne prace

Do góry