Ocena brak

Krzyżówka

Autor /Benon Dodano /26.01.2012

Wygląd: Długość ciata ok. 58 cm. Zdecydowanie najpopularniejsza i najpospolitsza u nas dzika kaczka. Kaczor z głową zielono połyskującą, białą obróżką na szyi i dwiema parami loków z piór w ogonie; dziób żółtawy; w szacie spoczynkowej podobny do samicy: można go od niej odróżnić po żółtym dziobie. Upierzenie samicy brązowe, niepozorne, dziób brązowy. Niebieskie lusterko z metalicznym połyskiem i białą obwódką mają obie płci. Głos „reb-reb-reb". Jest przodkiem kaczki domowej.  

Środowisko: Występuje w całej Eurazji aż do północnej granicy lasów i do strefy stepów na południu, także na Islandii, Grenlandii i prawie w całej Ameryce Północnej. W Europie Środkowej odnosi największe liczebne „sukcesy", mimo że na zimowiskach na południu Europy masowo się na nią poluje. W naszym kraju także należy do ptaków łownych (z okresem ochronnym). Liczbę tych kaczek w Europie ocenia się na ok. 2 miliony. Środkowoeuropejskie krzyżówki są zwykle ptakami koczującymi, które z nastaniem silnych mrozów zdolne są do ucieczki na południowy zachód.

Lęgi: Wszystkie kaczki zawierają małżeństwa sezonowe. Co roku łączą się w pary z innym partnerem po widowiskowych tańcach godowych. Toki kaczorów łatwo zaobserwować na wszystkich stawach w parkach. Obfitość niekiedy bardzo szybkich ruchów utrudnia odróżnienie gatunku kaczora, dlatego opiszemy je tu dokładniej jako przykład ruchów i póz tokowych typowych dla wszystkich kaczek. Toki zaczynają się nieśmiało po pierzeniu jesiennym we wrześniu, w październiku osiągają na krótko swój punkt szczytowy i powoli wygasają, aby na przedwiośniu wybuchnąć z nową siłą i ustać w maju.

W szczytowym okresie toków pływające tu i ówdzie kaczory mniej więcej co pół godziny ogarnia nastrój godowy; zbierają się wtedy w jednym miejscu i szybko przesuwają dziobem pod jednym z uniesionych skrzydeł. Ten gest oznacza pozorne czyszczenie. Potem wielokrotnie i coraz mocniej wyciągając głowę w górę potrząsając nią. Następnie może wystąpić jedna z trzech figur godowych, np. „bycie krótkim i wysokim": kaczor podrywa szybkim ruchem głowę, skrzydła i tułów do góry, jakby chciał stanąć dęba, staje się rzeczywiście krótki i wysoki - i wydaje gwizd. W tej pozie wskazuje dziobem jedną z obecnych wokół kaczek. Czasami opływa ją jeszcze półkolem, wyciągnięty płasko na wodzie. Zamiast „bycia krótkim i wysokim" można obserwować inną pozę: kaczor pryska wodą z dzioba w kierunku kaczki gwiżdżąc przy tym, a następnie przesuwa dziób wzdłuż piersi, potem w górę.

W trzeciej figurze kaczor przechyla się do przodu i unosi głowę wysoko w górę, wydając ciche „reb-reb". Ta figura kończy cały cykl, ale po upływie ok. pół godziny może się on zacząć od nowa, tj. od pozornego czyszczenia i potrząsania głową. Wyboru wśród kaczorów dokonuje kaczka: płynie obok swego wybranego i wielokrotnie potrząsa do tyłu głową. Ten ruch tłumaczy się jako symboliczny gest grożenia lub odstraszania innego konkurenta. Parzenie się jest także poprzedzone rytuałem: para kaczek oddziela się od stada i oboje wykonują skłony. Następnie kaczka kładzie się na wodzie przed partnerem w poprzek, który wsiada na nią z boku i trzyma się piór na jej szyi. Po kopulacji samiec wyprostowuje się i wykonuje rundę honorową wokół swojej żony. Następnie oboje kąpią się i strząsają wodę z upierzenia.

Gniazdo jest zwykle dobrze ukryte, czasami daleko od wody. Kaczka wyścieła je źdźbłami traw i puchem. Początek lęgu od połowy kwietnia do połowy maja; codziennie składane jest 1 jajo: w sumie czasem do 20 sztuk; wysiadywanie trwa 28 dni i zaczyna się po złożeniu ostatniego jaja.

Pożywienie: Kaczki są wszystkożerne, zjadają rośliny rosnące w wodzie i na brzegu, korzenie, nasiona, ślimaki, robaki, kijanki, czasami żaby.

Podobne prace

Do góry