Ocena brak

Kryteria wyróżniania elity politycznej

Autor /Ted Dodano /15.07.2011

Do podstawowych metod wyodrębniania elity politycznej należą:

  • Metoda pozycyjna- elitę polityczną tworzą osoby zajmujące strategiczne pozycje w państwie (prezydent, premier, pozostali członkowie rządu, parlamentarzyści itp.)

  • Metoda reputacyjna- elitę polityczną tworzą osoby, które w mniemaniu opinii publicznej mają istotny wpływ na decyzje państwowe (przedstawiciele elity kulturalnej i naukowej, członkowie rodzin osób zajmujących najwyższe stanowiska, etc.)

  • Metoda decyzyjna- elitę polityczną tworzą osoby rzeczywiście podejmujące decyzje, bądź mające na nie istotny wpływ;

Elity polityczne możemy też wyróżnić ze względu na ujęcie stratyfikacyjne (wywodzące się z koncepcji V. Pareta) raz ujęcie instytucjonalne (jego utworzenie przypisuje się M. Weberowi).

  • Ujęcie stratyfikacyjne- charakteryzuje elitę poprzez cechy jej położenia społecznego (władza, bogactwo, społeczny prestiż), wewnętrzne więzi (więzy towarzyskie, wspólnota interesów), wspólne treści świadomości (poczucie przynależności do elity). W tym ujęciu elita jest grupą wyizolowaną i zintegrowaną.

  • Ujęci instytucjonalne- centralnym punktem zainteresowania są tutaj instytucje władzy i organizacje polityczne. Wg Webera, warstwa zawodowych polityków pojawiła się dopiero w nowoczesnym, scentralizowanym państwie;

Satori określał elitę jako grupę kontrolującą większość. Była ona wyodrębniana na podstawie dwóch kryteriów:

kryterium altymetryczne (władzy)- zakłada, że władzę ma ten, kto jest na szczycie; kryterium to ma walor sprawdzalności nie tylko w społeczeństwach zhierarchizowanych, ale w stratarchiach, tj. w takich konfiguracjach, w których władza, w podobieństwie do ściętej i niesymetrycznej piramidy, nie ma wierzchołka, z tą różnicą, że stratokracja jest rozdzielona między różne szczyty;

kryterium zasług- zakłada, że władzę sprawuje ten, kto na nią zasługuje;

 

Karl Mannheim uznał, że w historii wystąpiły trzy podstawowe kryteria selekcji elit:

  • kryterium krwi- wykorzystywane przez społeczeństwa arystokratyczne;

  • kryterium własności- cechujące społeczeństwo burżuazyjne;

  • kryterium osiągnięć- łączące się z dwoma poprzednimi w okresach poprzedzających współczesną Mannheimowi demokrację;

Harold Lasswell uznał, że stosunek do władzy stanowi podstawowe kryterium podziału społeczeństw na trzy klasy:

  • klasę panującą- na którą składają się rządzący i w których interesie władza jest sprawowana;

  • klasę zależną- czyli subelitę;

  • klasę poddaną- będącą przedmiotem decyzji władczych;

 

W. A. Welsh wyróżnił następujące cechy elit:

cechy demograficzne- wiek, pochodzenie narodowościowe, pochodzenie społeczne, natura, zakres uczestnictwa politycznego rodziny, formalne wykształcenie, rodzaj specjalistycznego wykształcenia;

cechy karier politycznych- formalna pozycja w elicie władzy, doświadczenie polityczne itp.;

orientacja na wartości i zadania

Podobne prace

Do góry