Ocena brak

KRECHOWIECKI ADAM, pseud. Adam Bukatko, Marian, Wratysław Daniłowicz, Kazimierz Pręcki

Autor /tadziudodaje Dodano /01.03.2012

KRECHOWIECKI ADAM, pseud. Adam Bukatko, Marian, Wratysław Daniłowicz, Kazimierz Pręcki, ur. 6 I 1850 w Bieleżyńcach (Wołyń), zm. 13 VI 1919 we Lwowie, powieściopisarz, dramaturg, krytyk lit. i teatralny. Pochodził z rodziny ziemiańskiej. W 1869-73 studiował prawo w Kijowie i we Lwowie. Pracował jako referent sztuk teatr, w galie. Namiestnictwie. Czł. Komisji Teatr. Wydziału Krajowego. Długoletni (1883-1918) red. „Gazety Lwow." i jej mies. dodatku —> „Przewodnika Nauk. i Literackiego". Czynny w życiu polit. i kult. Lwowa, od 1901 prezes Tow. Dziennikarzy Polskich. Przyjaźnił się z H. Sienkiewiczem. Debiutował w 14 roku życia tłumaczeniami poetów niemieckich. Początkiem właściwej działalności pisarskiej K. była powieść Starosta zygwulski (1887), osnuta wokół postaci „Diabła" Stadnickiego. Wiek XVII był również tłem nast. powieści hist. Veto! (1889), o losach W. Sicińskiego, tetralogii O tron (Ostatni dynasta, Piast, Sława, Mrok, (1898-1905), obejmującej wydarzenia od 1655 aż po Jana III. Czasom wcześniejszym poświęcił powieści: Szary Wilk (1892), o dziejach Maćka Borkowica, Fiat lux! (1901), o odbudowie Akad. Krak. przez Jadwigę, Krew królewska (1901), o czasach Władysława Warneńczyka. Powieści historyczne K. odzwierciedlają jego konserwatywne przekonania, zbliżone do ideologii —> krakowskiej szkoły hist., od której przejął przede wszystkim poglądy na przyczyny upadku Rzplitej. Struktura artyst. tych powieści przypomina dzieła Sienkiewicza, gł. w sposobie prowadzenia wątków i posługiwaniu sit motywami erotyki i sensacji. W powieściach współcz.: Najmłodsi (1893), Jestem (1894), Kres (1896), Rdza (1898), Amen (1911), i w dramatach: Jeden dzień( 1904), My( 1907), o rewolucji 1905, Syn królewski (1909), przeciwstawiał się nowym prądom zarówno w ideologii, jak w sztuce. Jako krytyk i badacz literatury pisał o J.I. Kraszewskim, Mickiewiczu, J. Zachariasiewiczu, a także o współcz. teatrze. U schyłku życia ogłosił obszerne rozprawy: O Cyprianie Norwidzie (t. 1-2 1909) i Zygmunt Kaczkowski i jego czasy (1918).

PSB 15 (A. Jopek); OLP IV 3 (W. Billip); A. JOPEK Miłość i polityka (,,Veto.'" A.K.), Roczn. Nauk.-Dydakt. WSP Kr. Prace hist. lit. 5 (1971); tenże Powieść o wielkopolskim złoczyńcy (Szary wilk A.K.), Roczn. Nauk. Dydakt. WSP Rzesz. Filol. Pol. 10 (1976).

Tadeusz Bujnicki

Podobne prace

Do góry