Ocena brak

KOMUNIKACJA LITERACKA - Publiczność literacka

Autor /malyglod Dodano /18.02.2011

Publiczność literacka — to ukształtowana w obrębie danego społeczeństwa zbiorowość odbiorców dzieł literackich. Liczebność, zasięg i skład publiczności zależą w każdym wypadku od struktury społecznej, która stanowi jej podłoże, a więc od istniejących zróżnicowań klasowych, stanowych czy warstwowych, oraz od poziomu oświaty w poszczególnych grupach, zapewniającego im dostęp do wartości kulturalnych. Czynniki integrujące publiczność to przede wszystkim kultura literacka oraz działające instytucje życia literackiego. Publiczność może być tożsama z jedną grupą społeczną: tak rzecz wyglądała w epokach dawniejszych; ale może być zbiorowością wewnętrznie rozwarstwioną — wtedy, gdy rekrutuje się z przedstawicieli rozmaitych grup: jest to sytuacja właściwa czasom nowszym. Daną warstwę publiczności wyodrębnia przede wszystkim jej wyposażenie kulturowo-literackie, które umożliwia jej członkom korzystanie z mniejszego lub większego repertuaru typów dzieł literackich. Kształtowanie się i przemiany publiczności są jednym z istotniejszych czynników w ewolucji samej literatury; nie jest ona bynajmniej jedynie stroną bierną w tym procesie: potrzeby i gusta jej warstw i kręgów wpływają na rozwój i upowszechnianie się określonych konwencji, gatunków i stylów twórczości pisarskiej.

Życie literackie — to ogół zjawisk społecznych składających się w danym czasie i miejscu na podłoże i warunki twórczości, obiegu i rozpowszechniania oraz odbioru dzieł literackich; obejmuje wszelkie instytucje stanowiące ramy dla działalności i wzajemnych stosunków osób zainteresowanych literaturą: pisarzy, czytelników, krytyków, wydawców, mecenasów. O charakterze życia literackiego decydują: rodzaj uczestniczącej w nim publiczności, jej rozwarstwienie i odpowiadające mu zróżnicowanie poziomów kultury literackiej; status społeczny i zawodowy pisarza; instytucje i przedsięwzięcia pośredniczące między twórcami i odbiorcami, sprzyjające upowszechnianiu produktów pracy pisarskiej w społeczeństwie lub ograniczające ich swobodny obieg (np. biblioteki, wydawnictwa, rynek księgarski, krytyka literacka, polityka kulturalna różnych grup społecznych, cenzura); istnienie ośrodków kształtowania się idei artystycznych (np. salon literacki, czasopisma); rozmieszczenie geograficzne centrów życia literackiego. Istotne jest jego umiejscowienie w całokształcie zjawisk społeczno-kulturalnych danego czasu, w szczególności zaś związek właściwych mu instytucji z instytucjami obejmującymi swoim zasięgiem także inne zakresy życia zbiorowego (np. kościół, dwór, partie polityczne, uniwersytety). Istotny jest także w każdym wypadku jego zasięg: jakie warstwy społeczeństwa obejmuje (np. elitarny, ale jednorodny model życia literackiego XVII—XVIII w. i demokratyczny — choć wielowarstwowy — model dzisiejszy).

Podobne prace

Do góry