Ocena brak

Klasyfikacja wartości - Klasyfikacja wartości w ujęciu M. Rokeacha

Autor /Emilian Dodano /31.08.2011

Ciekawą klasyfikację wartości zaproponował Milton Rokeach (1973). Wyodrębnił on wartości ostateczne, odnoszące się do najważniejszych celów w życiu ludzkim, i wartości instrumentalne, dotyczące najogól­niejszych sposobów postępowania. Tworzą one dwie odmienne grupy wartości. Każdej z tych grup podporządkowuje się osiemnaście róż­nych wartości. Pierwsza grupa wskazuje na cele, które ludzie czynią przedmiotem swych dążeń, druga natomiast odnosi się do sposobów Postępowania i cech osobowości, dzięki którym cele te dają się zreali­zować.

Do wartości ostatecznych (finalnych) M. Rokeach zaliczył następujące wartości ostateczne:

1) bezpieczeństwo narodowe (zabezpieczenie przed napaścią),  

2) bezpieczeństwo rodziny (troska o najbliższych),

3) dojrzałą miłość (bliskość seksualna i duchowa),

4) dostatnie życie (dobrobyt),

5) mądrość (dojrzałe rozumienie życia),

6) poczucie dokonania (wniesienie trwałego wkładu),

7) poczucie własnej godności (samopoważanie),

8) pokój na świecie (świat wolny od wojny i konfliktu),

9) prawdziwą przyjaźń (bliskie koleżeństwo),

10) przyjemność (miłe uczucia, brak nadmiernego pośpiechu),

11) równowagę wewnętrzną (brak konfliktów wewnętrznych),

12) równość (braterstwo, jednakowe szansę dla wszystkich),

13) szczęście (radość, zadowolenie),

14) świat piękna (piękno natury i sztuki),

15) uznanie społeczne (poważanie, podziw),

16) wolność (niezależność osobista, wolność wyboru),

17) zbawienie (zbawienie duszy, życie wieczne),

18) życie pełne wrażeń (podniecające, aktywne) (por. P. Brzozowski,1989, s. 104).

Za wartości instrumentalne M. Rokeach uznał:

  1. ambicję,

  2. szerokość horyzontów intelektualnych,

  3. zdolności,

  4. urok, czar osobisty,

  5. czystość,

  6. odwagę,

  7. umiejętność przebaczania,

  8. opiekuńczość,

  9. uczciwość,

  10. twórczą wyobraźnię,

  11. niezależność,

  12. intelektualizm,

  13. logiczność,

  14. miłość, wrażliwość,

  15. posłuszeństwo,

  16. grzeczność,

  17. odpowiedzialność,

  18. samokontrolę (por. Cz. Matusewicz, 1975, s. 76).

Podobne prace

Do góry