Ocena brak

KATOLIK, czasopismo wyd. na Pomorzu i na Śląsku

Autor /ortografia Dodano /27.02.2012

KATOLIK, czasopismo wyd. na Pomorzu i na Śląsku 1868-1931, zał. przez J. Chociszewskiego w Chełmnie jako ilustr. pismo rei. dla ludu, ukazujące się 3 razy w miesiącu. W początkowym okresie dominowały w K. artykuły i powiastki rel., hist., przyr., ze względów polit. uwzględniano w tematyce jedynie marginesowo nar. aspekt pol. (art. o Krakowie, wiersze Mickiewicza, także poetów regionalnych, np. Juliusza Ligonia, utwory Chociszewskiego, wśród ilustracji np. portrety królów polskich). W 1869-81K. (od 1870 tyg.), wyd. i red. przez K. Miarkę (st.) w Królewskiej Hucie oraz w Mikołowie (1874), stał się pismem polit. -społ., występującym w obronie praw nar. Polaków na Śląsku; adresowany do ludu i kat. kleru śl. (popierał niem. partię Centrum), zyskał dużą popularność zwł. po kampanii wyborczej 1872; walka, prowadzona przez K. z rządem niem., wywołała procesy prasowe, kilkakrotne uwięzienie Miarki; w jego zastępstwie pismo redagowali: F. Przyniczyński, S. Radziejewski, F. Reszka. W K. ukazywały się w odcinkach popularne powieści, tematycznie związane z G. Śląskiem (zwł. autorstwa Miarki). Od 1881 wydawany przez Radziejewskiego, od 1886 przez L. Radziejewską, ukazywał się od 1885 w Bytomiu, 2 razy w tygodniu, od 1889 3 razy w tygodniu. W 1889-1925, pod red. A. Napieralskiego, stał się organem Centrum, nast. trybuną redaktora głoszącego program ograniczonej etnicznej polskości Śląska. K. spopularyzował na Śląsku m. in. twórczość H. Sienkiewicza, drukując 1914 Krzyżaków w odcinkach; jego korespondentami i współpracownikami byli pisarze śl., jak M. Jasionowski, P. Kołodziej, Musioł z Lipin, Szyma z Rudy, A. Śliwa. Wydawnictwo K. (od 1898 Spółka Wydawn.) masowo rozprowadzało własne i cudze nakłady dzieł literatury pol.: Pana Tadeusza, utwory A. Asnyka, J. Chodźki, K. Damrota, A. Dygasińskiego, K. Hoffmanowej, T.T. Jeża, J. Kochanowskiego, M. Konopnickiej, J.L Kraszewskiego (od 1887), L. Siemieńskiego. W 1923-31 „K. Codzienny", pismo będące organem I Dzielnicy Zw. Polaków w Niemczech (Śląsk Opol., Okręg Dolnośl.), podpisywali m. in. jako red. odpow. F. Godula (1925), A. Grzegorzek (1926-28), F. Bartkowiak (1928-29), F. Ruga (1930), E. Kaczmarczyk (1931).

A. BAR Karol Miarka jako redaktor „K", Kat. 1935; z. BEDNORZ Nad rocznikami dawnych gazet śląskich, Wr. 1971.

Antoni Gładysz

Podobne prace

Do góry