Ocena brak

Jakie cele stawia sobie pedagogiczne podejście do terapii chorych z afazją?

Autor /gorgiiiii Dodano /14.03.2013

Głównym celem podejścia pedagogicznego jest powtórne nauczenie chorego z afazją umiejętności językowych za pomocą metod nauczania przejętych z tradycyjnych technik nauki języka polskiego np. dla dzieci i cudzoziemców. Materiał terapeutyczny stosowany w podejściu pedagogicznym można ująć w formie modelu, na który składa się eksponowany bodziec (przedstawiona przez terapeutę niewerbalna lub werbalna jednostka) oraz element kontrolny (uzyskana od pacjenta niewerbalna lub werbalna reakcja). Dużą wagę przywiązuje się tu do wielokrotnej ekspozycji bodźca, który pacjent odtwarza w celu utrwalenia ćwiczonej formy.

W podejściu pedagogicznym wykorzystuje się na ogól wzorzec ćwiczeń S R, jednak nowe tendencje włączają systematyczną kontrolę (z wykorzystaniem mechanizmu sprzężenia zwrotnego) wszystkich relacji procesu porozumiewania się, podtrzymywania kontaktu z chorym przez systematyczne modyfikowanie bodźca i utrzymywanie stałej odpowiedzi na zmieniający się bodziec (S| Rt\ S2 Ri ...), jak również poprzez modyfikowanie odpowiedzi przy stałym bodźcu (S] - /?i; S| - /?2 ...). Wprowadza się tutaj również zadania z wieloma możliwościami wyboru, zadania stymulujące określoną modałność (wzrok, słuch, do-lyk) oraz zadania wyzwalające różne reakcje pacjenla (słowne, pisane czy sygnalizowane). Wykorzystuje się tcż różnorodne możliwości kombinacji hodź-ców i reakcji (np. wzrokowo-wzrokowe, wzrokowo-słuchowe, wzrokowo-doty-kowe).

W praktyce klinicznej popularna jest forma wzmacniania poprawnego zachowania językowego oparła na warunkowaniu werbalnym, które w celu utrwalenia reakcji językowych w procesie lerapii wprowadza system nagród i kar. Tay-lor-Sarno i współpracownicy (Sarno, Silvermann, Sands 1970) rozszerzyli to podejście, opracowując w celu opanowania przez chorego nowych wzorców językowych metodę programowanego liczenia się. Code i Muller (1989) klasyfikuje tę metodę jako podejście neuropsychnlogiczne, jednak według założenia aulorów jest to istotnie metoda pedagogiczna.

Należy podkreślić, żc podejście pedagogiczne polega przede wszystkim na identyfikowaniu błędów i ich korekcji. Obowiązują lu dwie ogólne zasady: zasada stopniowania trudności (od zadań lalwych do irudnych), zasada wzmocnienia reakcji pożądanych (nagradzamy każdy sukces pacjenta, każde trafne i celowe zachowanie),

Bez względu na typ ćwiczeń, które stosujemy, dobra praktyka pedagogiczna uwzględniająca owe zasady jcsl zawsze ważna i zawsze przydalnn. W swojej praktyce klinicznej autorka zawsze siara się zaczynać każdą sesję terapeutyczną od ćwiczeń, co do których z góry wiadomo, że przyniosą pacjentowi sukces, a także kończyć każdą sesję ćwiczeniami przynoszącymi sukces. W len sposób pacjent nabiera motywacji do ćwiczeń, gdyż pamięta uzyskane sukcesy i nagrody, nawet te w formie pochwały.

Chociaż metody pedagogiczne są często krytykowane w interesującej nas lu literaturze za to, że brak im podstaw teoretycznych (Łojck-Osicjuk 1998) oraz że sytuacja chorego z afazją gruntownie różni się od sytuacji dziecka czy cudzoziemca uczącego się po raz pierwszy danego języka, lo należy jednak pamiętać, że logopeda czy terapeuta mowy jest zawsze pod pewnym względem nauczycielem, Potrzebne są mu więc umiejętności nauczyciela Na poparcie tego stwierdzenia warto powołać się na duże sukcesy terapeutyczne osiągane przez logopedów stosujących podejście pedagogiczne. Chyba najbardziej ciekawą formę ćwiczeń zaproponowała pod koniec lal siedemdziesiątych XX wieku Australijka Ray Freckleton z Oddziału Patologii Mowy Centrum Rehabilitacji Królowej Elżbiety II w Sydney, która osobiście zademonstrowała sposób prowadzenia tych zajęć autorce niniejszego tekstu w czasie jej stażu habilitacyjnego w tamtejszym oddziale w 1984 r. Freckleton prowadziła tzw. reedukację, mającą ma celu odbudowę słownika na podstawie wzorów zaproponowanych jeszcze na początku ubiegłego stulecia. Uczyła chorych z afazją nazywania obrazków z powtarzaniem oraz pisania pod dyklando.

Początkowo stosowała dostępne lub opracowane przez siehic różnorodne pomoce, np. szybę, która pozwalnia choremu na pisanie po śladzie wykonanym przez terapeutę. Za każdy poprawnie napisany wyraz chory otrzymywał nagrodę. W późniejszym okresie Freckleton zwracała uwagę na odbudowę zasobu słownika, pomagając sobie pantomimą przy odbudowie czynności. Podkreślała także konieczność odtworzenia stereotypowych wypowiedzi w określonych sytuacjach. Chory miał za zadanie nagrywanie powtarzanych przez siebie słów na taśmę magnetofonową. Następnie przesłuchiwał teksty i sam poprawiał błędy.

Kolejno Freckleton włączała do terapii nowe zdobycze techniczne, w tym również komputery i mikrokomputery, opracowując dla chorych dostosowane do ich potrzeb spccjalnc programy terapii rozwijające zachowane funkcje i uzyskując lym samym duże sukcesy terapeutyczne, szczególnie w pracy z chorymi z afazją ekspresyjną (motoryczną, kodującą).

Podobne prace

Do góry