Ocena brak

Jakie były pierwsze czołgi?

Autor /Eder Dodano /31.01.2012

Już pod koniec 1914 roku dowództwo doszło do przekonania, że angielskie wojska walczące we Francji powinny dysponować uzbrojonymi i opan­cerzonymi pojazdami gąsienicowymi, będącymi v. stanie atakować linie okopów wroga z gniazda­mi karabinów maszynowych. Spośród pierwszych pojazdów próbnych najlepszy okazał się zaprezen­towany armii we wrześniu 1915 r. „Maty Willie". Prace nad tym modelem zostały jednak wkrótce wstrzymane, gdyż nie był on w stanie pokonywać rowów (a w tym i okopów) szerszych niż l ,2 metra. Równocześnie pracowano nad inną konstrukcją, która była gotowa w grudniu 1915 r. Ten prototyp, protoplasta wszystkich czołgów, został nazwany „Matką". Pojazdy takie określano oficjalnie nazwą „niszczycieli karabinów maszynowych" bądź też „okrętami lądowymi", jednak by zmylić wywiad nieprzyjaciela używano nazwy „tank" - co po an­gielsku oznacza „zbiornik". W istocie, pierwsze konstrukcje mogłyby zostać łatwo pomylone ze zbiornikami na paliwo. Nazwa „tank" przyjęła się w wielu językach, w tym i w rosyjskim.
Pierwszym czołgiem, który wszedł do produk­cji seryjnej, był brytyjski Mark I (Mk I, czyli Mo­del I). Czołg ten ważył 28 ton, miał 8 metrów dłu­gości oraz 2,4 metra wysokości i mógł pokonywać rowy o szerokości do 3,5 metra. Napędzany był 105-konnym silnikiem Daimlera, rozwijając mak­symalną prędkość 6 km/h. Jego załogę stanowiło aż 8 osób: dowódca, kierowca, dwóch mechaników kontrolujących gąsienice oraz czterech strzelców. Spośród 150 wyprodukowanych Mk I połowę wyposażono w 2 działa 57 mm oraz 4 karabiny maszy­nowe, a połowę w sześć karabinów maszynowych. Czołgi te weszły po raz pierwszy do akcji w czerw­cu 1916 r. Umożliwiły wojskom brytyjskim zdoby­cie kilku linii dobrze bronionych okopów, jednak ugrzęzły w błocie. To doświadczenie uświadomi­ło dowództwu, że nawet pojazdy gąsienicowe nie są w stanie operować w każdym terenie.
Nieco inną drogą poszli Francuzi. Trochę póź­niej, lecz również w 1916 roku, do akcji weszły ich lekkie czołgi Renault, ważące zaledwie 6,7 tony i obsługiwane przez dwuosobową załogę. W odpo­wiedzi na konstrukcje Ententy, Niemcy opraco­wali własny czołg, jednak okazał się on nieudany. Wyprodukowano ich bardzo mało.
W tym czasie Brytyjczycy rozpoczęli już pro­dukcję następców Mk I. W 1916 powstają Mk II oraz Mk III, a do końca wojny powstały dalsze modele, z ostatnim Mk VIII.
Wielki postęp w budowie czołgów dokonał się w latach 20. i 30. W dniu wybuchu II wojny świa­towej czołgi były wszechstronnymi pojazdami bojowymi, mogącymi poruszać się ze znacznymi prędkościami, nawet powyżej 60 km/h.

Podobne prace

Do góry