Ocena brak

Istota i symptomatologia dyslalii - Nieprawidłowa wymowa głosek k, g

Autor /kuba123 Dodano /27.07.2011

Nieprawidłową wymowę głosek tylnojęzykowych  k, g w literaturze specjalistycznej określa się mianem  kappacyzmu i  gammacyzmu. Za przyczynę owych zaburzeń uważa się niską sprawność ruchową języka, złą pracę języka (głównie jego tylnej części) wynikającą  z jego ograniczonych możliwości, nieharmonijny rozwój sfery słuchowej i ruchowej, konkretnie artykulacyjnej (G. Jastrzębowska, 1996, s.83).  

Wadliwą realizację fonemu  g, g’, wymowę tych głosek jak  d,  opuszczanie ich lub artykułowanie za pomocą zwarcia krtaniowego w postaci efektu chrząknięcia określa się mianem  gammacyzmu. Natomiast  kappacyzmem  jest zaburzona wymowa głoski  k  i  k’, deformacja tej głoski wyrażona w zamianie językowo – podniebiennego zwarcia zwarciem wiązadeł głosowych.

Powstaje wówczas dźwięk przypominający spółgłoskę k. Niekiedy też wyraża się zamianą  k  dźwiękiem  t  albo jego opuszczaniem (Logopedyczny słownik terminologii diagnostycznej, 1996, 185).  W literaturze spotkać można podział na trzy formy wadliwej realizacji głosek tylnojęzykowych zwartych k, g i ich miękkich odpowiedników k’, g’:

⇒  kappacyzm i gammacyzm właściwy – deformacja głosek będąca wynikiem zwarcia krtaniowego;

⇒  parakappacyzm i paragammacyzm – zamiana głosek welarnych (k, g, k’, g’) na zwarte zębowe (t, d, t’, d lub h) oraz

⇒  mogikappacyzm i mogigammacyzm – opuszczanie głosek tylnojęzykowych zwartych, brak ich realizacji (G. Jastrzębowska, 1996, s.82).

Analiza powyższych zaburzeń mowy pozwala stwierdzić, iż o wadach mówi się, gdy wymowa odbiega od normy fonetycznej przyjętej w danym języku. Jak widać – wspomniane zaburzenia obejmują „szeroką gamę odchyleń od tej normy, poczynając od drobnych nieprawidłowości w realizacji poszczególnych głosek, aż po ciężkie wady, które utrudniają kontakt z otoczeniem i powodują złe przystosowanie jednostki do  życia społecznego” (G. Demel, 1996, s.31), a więc i prawidłowe uczestnictwo w procesie dydaktyczno – wychowawczym.

Podobne prace

Do góry