Ocena brak

Instytucje wspierające - Sąd rodzinny

Autor /Marian Dodano /08.09.2011

Sądy to kluczowy partner powiatowych centrów pomocy rodzinie. Podejmując niezawisłe decyzje ingerencji we władzę rodzicielską i w zakresie potrzeby umieszczenia dziecka w pieczy zastępczej wprost odnoszą je do zadań systemu pomocy społecznej, który jest odpowiedzialny za wykonanie orzeczeń i postanowień sądu rodzinnego. To starosta, a w jego imieniu powiatowe centrum pomocy rodzinie ma wykonać postanowienie sądu i umieścić dziecko we wskazanej formie opieki.   

Taka bezpośrednia zależność nakłada na obie te instytucje konieczność  ścisłej współpracy. Zobowiązanie do współpracy istnieje od lat w przepisach regulaminu sądów powszechnych.

Wzmocniły je przepisy ustawy o pomocy społecznej nakładające na kierownika pcpr obowiązek współpracy z sądem opiekuńczym w sprawach opieki i wychowania dzieci umieszczonych  w zastępczych formach opieki. Obowiązek współpracy wzmacniają także zmienione przepisy kodeksu rodzinnego i opiekuńczego.

Nakładają one na sąd rodzinny, który ograniczając władzę rodziców umieścił dziecko poza rodziną, obowiązek zawiadomienia o tym właściwego pcpr. Jest on zobowiązany do udzielenia pomocy rodzinie i składania sądowi opiekuńczemu sprawozdań dotyczących sytuacji rodziny i udzielanej pomocy. Jeżeli pomimo udzielanej pomocy rodzice dalej rażąco zaniedbują swoje obowiązki lub trwale  nie interesują się dzieckiem, sąd może pozbawić ich władzy rodzicielskiej.     Ważne jest, by sędziowie rodzinni podejmując istotne decyzje dotyczące dziecka i rodziny mieli świadomość ich skutków, w tym zadań i kompetencji służb pomocy społecznej.   

Zakres zadań i charakter podejmowanych decyzji powodują potrzebę wszechstronnego, nie tylko  w dziedzinie prawa przygotowania sędziów rodzinnych. Problematyka spraw dotyczących prawa rodzinnego wymaga od sędziów, poza wykształceniem prawniczym, wiedzy z zakresu nauk pedagogicznych, psychologii, socjologii i innych nauk społecznych.   

Bardzo ważne dla jakości systemu opieki zastępczej są uprawnienia sądu dotyczące oceny kwalifikacji kandydatów na rodziców zastępczych. Sąd zarządzając umieszczenie dziecka  w rodzinie zastępczej powinien się upewnić, czy rodzina ta daje gwarancję należytego zabezpieczenia interesów dziecka. Szczególnie powinien powziąć przekonanie,  że rodziny obejmujące opiekę nad dziećmi niepełnosprawnymi i problemowymi mają świadomość ich potrzeb i potrafią je zapewnić . W sytuacjach wątpliwych sąd może korzystać z opinii specjalistów.   

Sąd zobowiązany jest do współdziałania z organami administracji państwowej (obecnie to głównie powiatowe centrum pomocy rodzinie) w kwestiach doboru rodzin zastępczych oraz w sprawach zakresu i form pomocy państwa dzieciom umieszczonym w rodzinach zastępczych.

Sąd rodzinny zleca kuratorowi sądowemu przeprowadzenie wywiadu  środowiskowego w celu: ustalenia danych dotyczących nieletniego i jego  środowiska, w tym: zachowania się nieletniego, warunków wychowawczych, sytuacji bytowej, nauki, czasu wolnego, kontaktów środowiskowych, relacji z rodzicami, dotychczas podejmowanych oddziaływań wychowawczych, stanu zdrowia, zagrożeń uzależnieniami.

Sąd rodzinny może zlecić przeprowadzenie wywiadu  środowiskowego organizacjom i osobom godnym zaufania – jeżeli powierzono im nadzór nad nieletnim.

Sąd może, w celu uzyskania kompleksowej diagnozy osobowości nieletniego, określenia kierunków oddziaływania, zwrócić się o wydanie opinii do innej niż rodzinny ośrodek diagnostyczno-konsultacyjny (RODK) specjalistycznej placówki.

Podobne prace

Do góry