Ocena brak

Instytucja referendum – jej rodzaje i znaczenie ustrojowe

Autor /Honorat Dodano /13.12.2011

Referendum (losowanie ludowe) jest to forma demokracji bezpośredniej, polegająca na wypowiadaniu się wyborców, w formie głosowania, na tematy będące przedmiotem tego głosowania, a dotyczące spraw całego państwa lub jego określonej części. W prawie konstytucyjnym rozróżnia się pojęcia referendum, rozumianego jako głosowanie nad określonym problemem i plebiscytu, rozumianego jako głosowanie nad wyrażeniem poparcia lub zaufania dla określonej osoby.

Instytucja referendum istnieje w bardzo różnym kształcie. Odpowiednio rozróżnia się więc rodzaje referendów:

  1. w oparciu o kryterium zasięgu terytorialnego – referendum ogólnokrajowe i referendum lokalne,

  2. w oparciu o kryterium obowiązku jego przeprowadzenia – referendum obligatoryjne (np. taki charakter miało przeprowadzenie referendum dla przyjęcia obecnej Konstytucji RP) oraz referendum fakultatywne, przeprowadzane w wypadkach, które podmioty zarządzające referendum uznają to za potrzebne,

  3. w oparciu o kryterium skutków prawnych – referendum wiążące i referendum konsultatywne,

  4. w oparciu o kryterium momentu przeprowadzenia – referendum uprzednie i referendum następcze.

Jako forma bezpośredniej wypowiedzi Narodu – suwerena może mieć ono istotne znaczenie demokratyczne, ale nie można tez zapominać, że oddanie rozstrzygnięcia w ręce wyborców, często oznacza odebranie prawa decyzji parlamentowi. Z tego punktu widzenia referendum zawiera pewien potencjał antyparlamentarny, zwłaszcza gdy zarządzenie referendum może następować bez udziału parlamentu.

Do góry