Ocena brak

Humanizm w "Piesniach" i "Fraszkach" J. Kochanowskiego

Autor /adriana31 Dodano /12.03.2011

Fraszka - drobny utwór wierszem, czesto o charakterze zartobliwym, oparty na dowcipnym pomysle, odmiana epigramatu; nazwe wprowadzil Kochanowski. Tematem moze byc wszystko: milosc, pochwala rycerskiej smierci, dom, zart sytuacyjny, teza filozoficzna, same fraszki, slawa, zycie dworskie.

- fraszki sa "na", "do", "o" jakiejs rzeczy, czlowieku, sprawie- sa rózne w róznych kategoriach wyszukane stylistycznie i skromne, liryczne, filozoficzne, satyryczne, powazne, wesole, przekorne, celne, aluzyjne, dlugie i krótkie, opisowo - ilustracyjne, wyznaniowo-liryczne lub dramatyzowane (rozbudowane dialogowo)- Kochanowski stworzyl wlasna odmiane gatunku, zwiekszajac jego pojemnosc, stosujac rózne rozmiary, kategorie, proponujac wszechstronnosc i uniwersalnosc tematyczna- zbiór spójny mimo niejednolitosci dzieki porzadkujacemu autorskiemu widzeniu swiata- oko pisarza wylawia rzeczy, ludzi, sprawy godne zauwazenia; dzieki umiejetnosci obserwacji i talentowi dostrzegania kazdego przedmiotu powstalo to, co mozna nazwac pelna renesansowa wizja swiata- zróznicowanie rozmiarów wiersza- wizerunki, zwierciadla, obraz kultury, zainteresowanie czlowiekiem i jego sprawami- zasada varietas zawieraja "rózna materyje", przeznaczone sa dla róznych osób- fraszki to nie tylko wiersze poety, ale "wszystko cokolwiek myslimy" i "cokolwiek czynimy" bliskie Ekleziastowi "vanitas vanitatum et omnia vanitas"- galeria postaci, autoironia- zycie ludzkie jako komedia- w zbiorze tez refleksyjne wiersze-modlitwy np. "Modlitwa o deszcz"- poeta obserwatorem wielkiego widowiska, ale i czastka swiata- pisane po polsku i po lacinie (Foricoenia)

Piesni

- róznorodne- horacjanskie (tlumaczenia, adaptacje, wspólne motywy i filozofia)- renesansowe imitatio, nasladownictwo, poeta doctus mial dazyc do przescigniecia wzoru antycznego; najbardziej twórczym sposobem transpozycja starozytnych gatunków do literatury narodowej- natura jednym z tematów, dostrzegana w perspektywie czasowej (zmiana pór roku), przedstawiona jako lad i piekno, dostarcza wzruszen- czlowiek w perspektywie spolecznej, piesni biesiadne, motyw wina, radosci, zachecenie do uzywania zywota- sytuacje czlowieka w swiecie okreslaja. Bóg, fortuna i czas- stosunek czlowieka do Boga- stale obecny motyw przemijania, wartoscia zdolna przeciwstawic sie dzialaniu czasu jest cnota, stanowi sama w sobie nagrode i ona zapewni czlowiekowi miejsce w niebie- motyw zlotego srodka, poprzestawania na malym, wyrzeczenie sie bogactw- temat milosci- problem ojczyzny i dobrego obywatela- motyw szczesliwego zycia wiejskiego, wsi spokojnej- liryka religijna- podmiotem lirycznym hymnu, "Czego chcesz od nas. Panie" jest renesansowy humanista

 

Podobne prace

Do góry