Ocena brak

HUET PIERRE DANIEL bp.

Autor /Gordiana Dodano /22.10.2012

ur. 8 II 1630 w Caen (Normandia),
zm. 26 I 1721 w Paryżu, humanista, filozof i teolog.

Od 1652 przebywał na dworze królowej szwedz. Krystyny,
gdzie odkrył i wydał manuskrypt Orygenesa (Origenis Commentario
in Sacram Scrlpturam, Rouen 1668); nast. powrócił
do Francji przez Niderlandy, gdzie bronił wiarygodności objawienia
(-* apologie chrześcijaństwa V 1) argumentacją
bibl. (Demonstratio evangelica, P 1679); 1670 został nauczycielem
córki króla franc. Ludwika X I V ; 1676 przyjął święcenia
kapł., 1678 król wyznaczył go na opata cystersów Aulnay;

1685 H. został bpem Soissons, a 1689 Avranches; był członkiem
koła sceptyków w Paryżu. H., korzystając z pism P.
Gassendiego i Th. Hobbesa, polemizował z filozofią R. —»
Descartes'a (Censura philosophiae Cartesianae, P 1689; Nouveaux
mémoires pour servir à l'histoire du cartésianisme, P
1692, 17713); kwestionował jego teorię —> natywizmu, a
twierdzenie —> cogito ergo sum uznał za bezzasadne oraz sugerował
sprzeczność kartezjańskiej idei Boga z chrześcijaństwem;

H. był reprezentantem radykalnego sceptycyzmu epistemologicznego
(zw. pirronizmem); w Traité philosophique
de la faiblesse de l'esprit humain (P 1722) rozróżnił trojaką
pewność człowieka - matematyczną, fiz. i mor., lecz żadnej
z nich nie przyznał rangi absolutnej prawdy; cytował ponad
60 filoz. szkól, by uzasadnić niezdolność umysłu ludzkiego
do poznania całkowicie pewnej prawdy; proponował oparcie
pragmatycznych działań na teor. — probabilizmie.

Odchodząc
od chrzęść, tradycji, kwestionował wzajemne powiązanie
oraz dopełnianie się rozumu i wiary (Alnetanae quaestiones
de Concordia rationis etfidei, Caen 1690); był rzecznikiem
skrajnego —» fideizmu ( I ) , twierdząc, że ludzki intelekt nie
jest zdolny do poznania istnienia —» Boga ( I V A 2) i jego
powiązań z człowiekiem (założenia i konkluzje argumentacji teodycealnej stają się pewne dopiero dzięki objawieniu); dążąc
do przezwyciężenia filoz. sceptycyzmu, ujmował wiarę irracjonalnie
i dlatego wątpienie uznał za jej istotny warunek
(„dla wiary dobrą rzeczą jest nie wierzyć").

H. był prekursorem
historyczno-porównawczych badań religii, sugerując istnienie
zbieżnych elementów judaizmu, chrześcijaństwa oraz
religii pogańskich (antycznych i współcz.); uznawał jednak,
że chrześcijaństwo kontynuuje objawienie pierwotne w sposób
najbardziej pełny.

 

R. Popkin, The Sceptical Crisis and the Rise of Modern Philosophy. RMet 7(1953-54) 132-151, 306-322, 499-510; R.L. Patterson, Irrationalism and Rationalism in Religion, Durham 1954; J. Collins, God in Modern Philosophy, Ch 1959 (passim); R. Popkin, The Manuscript Papers of Bishop Pierre-Daniel H., w: Year Book American Philosophical Society, Ph 1959, 449-453; C. Rosso. EF III 621; S. Kowalczyk. Odkrywanie Boga, Sd 1981, 73; P. Clair, DPh 1 1263.

Podobne prace

Do góry