Ocena brak

HORUS

Autor /Gordiana Dodano /22.10.2012

(egip. Hrj Ten, który jest daleko), w mitologii
egip. bóg-sokół, pan nieba i wiosny, bóstwo opiekuńcze monarchii
egipskiej.

Prawdopodobnie już w IV tysiącleciu prz.Chr. był bóstwem
ludności chamito-semickiej zamieszkującej w Egipcie; z H. byli utożsamiani faraonowie I i II dynastii (ok. 3000-
-2700 prz.Chr.); w czasie V dynastii (ok. 2480-2350 prz.Chr.)
został on opiekunem władzy król., a faraona, noszącego tzw.
imię Horusowe, uznano za wcielenie H., później za jego potomka.
W micie ozyriańskim H. Młodszy był synem —> Ozyrysa
i —» Izydy, H. Starszy zaś ich bratem i synem bogini
Hathor; H. przywrócił do życia Ozyrysa uśmierconego przez
swego brata Seta.

H. wyobrażany był jako sokół, którego oczami było słońce
i księżyc, obejmujący skrzydłami krańce ziemi, lub jako jedna
z faz dobowego biegu księżyca (H. z Heken); przedstawiano
go pod postacią dziecka z palcem w ustach (Harpokrates)
oraz sfinksa w Gizie (Harmachis); przez Greków identyfikowany
był z Apollonem; główny ośrodek kultu H. znajdował
się w Behedet i Idfu (Edfu); w okresie rzym. rozwinął się
kult Izydy z dzieciątkiem H. na ręku; figurka o takim typie
przedstawienia znana jest również z terenów Polski (Małachów
k. Poznania, III w. po Chr.); wykopaliska pol.-franc,
odsłoniły 1937-39 w Idfu świątynię H. z czasów ptolomejskich
(257-237 prz.Chr.).

 

H. Kees, H. und Seth als Götterpaar I-II, L 1923-24; M. Alliot, Le culte d'H. à Edfou au temps des Ptolémées, K 1949; H. Kees, Der Götterglaube Im alten Ägypten, B 1956, 241-242; J.G. Griffiths, The Conflict of H. and Seth from Egyptian and Classical Sources, Liverpool 1960; G. Jobes, Dictionary of Mythology. Folklore and Symbols, NY 1962, I 792-793; W. Helck, Wörterbuch der Mythologie, St 1965, I 360-366; E.A.W. Budge, The Gods the Egyptians or Studies in Egyptian Mythology, NY 1969, I 466-499; J. Lipińska, M. Marciniak, Mitologia starożytnego Egiptu, Wwa 1977, 1986; A. Niwiński, Mity i symbole starożytnego Egiptu. Wwa 1984 (passim); L.H. Lesko, ERI VI 468.

Podobne prace

Do góry