Ocena brak

Gzyms, korona, krajnik, ucios, pląta

Autor /Wirydianna Dodano /30.10.2012

Arch. element
w formie poziomego (zwykle profilowanego)
występującego przed lico muru pasa pojedynczego
lub złożonego, o krawędziach przebiegających w
płaszczyźnie równoległej do ściany; wykonywany z
kamienia, cegły, terakoty, drewna, metalu, tynku na
podłożu ceglanym, drewn. lub żelaznym, wreszcie z
betonu lub żelbetu. G. może pełnić funkcje praktyczne
(ochrona ściany przed ściekającą wodą opadową),
jak i dekor.

G. dzieli się na zewn. i wewn.; g.
zewn. dzielą się na: główne (koronujące, wieńczące)
- zwieńczające ścianę budowli; cokołowe - wieńczące cokół budynku; międzypiętrowe (kordonowe,
d z i a ł o w e ) - dzielące płaszczyznę ściany;
nadokienne, naddrzwiowe, podokienne -
ochraniające lub dekorujące otwory okienne i drzwiowe.

G. występowały w różnych formach od starożytności;
najbardziej rozwiniętą uzyskały w sztuce gr.;
średniowiecze wprowadziło formy proste g. o małych
silnie podciętych uskokach; renesans przejął formy
klas., a manieryzm i barok kształtował g. bardzo
bogato, tworząc g. przerywane, wyłamywane (gierowane)
itp. Zob. też geison.

(niem. Gesims)

Podobne prace

Do góry