Ocena brak

GRZYBOWSKA SEKTA

Autor /Rena Dodano /11.10.2012

Nazwa ruchu rei. zainicjowanego
w okresie międzywojennym w Kościele prawosł. przez Eliasza
Klimowicza.

W rodzinnej wsi Mała Grzybowszczyzna Klimowicz wybudował
1905-26 cerkiew, lecz 1928 popadł w zatarg z prawosł. władzami
kośc; obrona tradycji lud., krytyka duchowieństwa prawosł.
i akcentowanie eschatol. idei zapewniły mu popularność
u okolicznej ludności (zwł. w okolicach Bielska Podlaskiego,
Hajnówki, Siemiatycz) i na Polesiu.

Wśród jego zwolenników
(rozpoczął dla nich budowę miasta zw. Wierszalin) wkrótce jednak
wyodrębniły się mniejsze grupy: i l i ń c y - uważali Klimowicza
za proroka Eliasza, na którego po błogosławieństwie
udzielonym przez Jana Siergiej ewa z Kronsztadtu zstąpił
duch Boży; ich poglądy znane są z pism Aleksandra Daniluka
(m.in. Prorok priszeł k wdowie Polsze i posieliłsia u
rucz'ja kak i staryj prorok Ilija, Białystok brw; ¡lija Prorok w
Polsze Stroit gorod Wierszalin, Białystok brw; Cerkow Nowyj
Ijerusalim ustrojena po pisaniju prorokom Ilijej, Białystok
brw; Wojna wtorych swjaszczennikow s Bogom, Białystok
brw); w t o r n i c y - uważali Klimowicza za najwyższego
Boga, Chrystusa, Jana Siergiejewa i proroka Eliasza, a członków
sekty identyfikowali z postaciami bibl. (oddawali cześć
NMP, którą miały uosabiać kobiety z sekty); podobnie jak
przedstawiciele in. odłamów z s.g. uznali wtorek za dzień
świąteczny;

przywódcą tej grupy był Paweł Bielski (zm.
1954), który opracował teksty liturg. (Akafist swjatomu [...]
Joannu Kronsztadtskomu, Białystok 1936; Akafist Nowo-Ijerusalimskoj
Bożyjej Matieri wtorogo priszestwija Christowa,
Białystok brw; Duchownyje pieśni wtorogo priszestwija Christowa
, Białystok 1935) ; n i k o ł a j o w c y - skupiali się wokół
osób podających się za ces. Mikołaja II, a nawet za syna ces.
Wilhelma II. S.g. nawiązywała do poglądów —> joannitów,
—» muraszkowców, a zwł. —» chłystów; specyficzne praktyki
rei., nastrój katastrofizmu, nabożeństwa celebrowane przez
członków sekty wytwarzały swoisty klimat, który przyciągał
ludność wyznania prawosł.;

1935 s.g. liczyła (w woj. białostockim)
ok. 1000 osób oraz wielu sympatyków; po II wojnie
świat, pozostało kilkudziesięciu wyznawców (w tym kilka kobiet
skupionych we wspólnocie na wzór zak.); pewne ożywienie
wywołało po 1950 pojawienie się wizjonera Fiodora z
Lad. Dzieje i doktryna s.g. zostały opracowane literacko
przez Włodzimierza Pawluczuka (Wierszalin. Reportaż o
końcu świata, Kr 1974. Wwa 1983).

 

A.N. Sagajdakowskij, Swjatoj, wielkij i sławnyjprorok bożyj Hija, Wwa 1937; W. Pawluczuk, Psychoza w parafii, Euh 15(1971) z. 1, 95-99; tenże, Światopogląd jednostki w warunkach rozpadu społeczności tradycyjnej, Wwa 1972, 200-232; F.Z. Weremiej, Enklawa nad Nietupą, Kamena 40(1973) z. 17, 3-7.

Podobne prace

Do góry