Ocena brak

GRENADA

Autor /Hugon78 Dodano /19.03.2012

Granada, miasto w Andaluzji (płd. Hiszpania), zał. przez Arabów w 711, od 1238 stolica emiratu grenadzkiego, znaczny ośrodek kult. i gosp.; zdobyta przez Hiszpanów w 1492; zob. Alhambra; Generalife.

Kartuzja z kościołem i zakrystią; klasztor kartuzów zbud. w 1513, zburzony w 1842 z wyjątkiem kościoła. Zakrystia zbud. w 1727-64 przez Luisa Arevalo, arcydzieło churrigueryzmu (ostatniej fazy baroku hiszpańskiego, nazwanej od jej twórcy, architekta Churrigueiy), szczytowe osiągnięcie wybujałej, radosnej dekoracyjności i rozrzutnego przepychu, nie bez wpływu elementów staromeksykańskich i peruwiańskich.

Zdobycie Grenady w 1492 r. (roku odkrycia Ameryki) przez Ferdynanda Aragońskiego i Izabellę Kastylijską po ostatnim, jedenastoletnim, okresie zmagań dokończyło ostatecznie dzieła zniszczenia władzy Maurów w Hiszpanii.

W dziełach lit. okrucieństwo walk i heroizm Maurów są przeważnie tylko tłem fikcyjnego wątku miłosnego, dlatego wyraziściej od ostatniego mauretańskiego króla Grenady Boabdila (od 1482) występuje ród Abenceragów (zob.), który odegrał ważną rolę w wałkach, ale przez zatarg z rodem Cegries osłabił siły obrońców emiratu.

Poezja : romanse hiszp.: Cancionero generał (1511). Cancionero de romances {1555). Romancero generał (1604). Der Mdhrenkónig ballada w Romanzero (1851) Heinricha Heinego.

Już w gruzach leżą Maurów posady,

Naród ich dźwiga żelaza,

Bronią się jeszcze twierdze Grenady,

Ale w Grenadzie zaraza.

A. Mickiewicz, Konrad Wallenrod, Ballada Alpuhara, 646-49 (1828).

Wysoki to honor

Tak piękne mieć imię,

Jest powiat grenadzki

W hiszpańskiej krainie.

Jam chatę porzucił

I walczyć szedł po tom,

Że ziemię w Grenadzie

Ja oddać chcę chłopom.

Żegnajcie, najmilsi,

Powrócę, Bóg da!

- Grenada, Grenada,

Grenada mąja!

M. Swietłow, Grenada, 37-48 (1926); tł. Julian Tuwim.

Podobne prace

Do góry