Ocena brak

Geneza instytucji judicial review

Autor /Honorat Dodano /13.12.2011

Konstytucja USA milczała na ten temat. Instytucja ta wykształciła się na początku XIX wieku dzięki praktyce sądów amerykańskich, przejawiających znaczną konstytucyjna inwencję interpretacyjną. Tradycyjnie jako punkt kluczowy dla uznania konstytucyjnego charakteru instytucji judicial review uznaje się decyzję Naczelnego Sędziego Sądu Najwyższego Stanów Zjednoczonych Johna Marshalla w sprawie Marbury v. Madison z 1803 r.

W istocie sama koncepcja badania koherencji systemu prawnego posiada swe korzenie w doktrynie prawa natury (prawo ma strukturę hierarchiczną, ludzie mogą omówić posłuszeństwa regułom, które naruszają zasady wyższego prawa). Przekształcenie jednak koncepcji wyższego prawa natury w doktrynę zakładającą prawo sądów do weryfikacji koherencji systemu prawa pozytywnego wymagało spełnienia kilku warunków:

  • system zorganizowany na zasadzie podziału władz (oddzielenie organów tworzących prawo od organów kontrolnych),

  • musiała istnieć pisana konstytucja, aby uchronić sędziów przed zarzutami arbitralności,

  • zasada zwierzchnictwa konstytucji nad innymi komponentami systemu prawa,

  • konstytucja musiała być aktem o odpowiedniej dozie sztywności,

  • ustanowienie systemu sądowej kontroli konstytucyjności prawa wymagało istnienia systemu sądowego, w którym kwalifikacje sędziów pozwalałyby im wyjść poza zwykłe rozwiązywanie sporów prawnych i wkroczyć w dziedzinę polityki prawnej państwa.

Wszystkie powyższe warunki zostały po raz pierwszy spełnione w USA.

Podobne prace

Do góry