Ocena brak

Gałęzie prawa

Autor /czeslaw Dodano /22.03.2011

Przez gałąź prawa rozumiemy ukształtowany historycznie kompleks norm prawnych, regulujących określoną kategorię stosunków społecznych. Rdzeń każdej gałęzi prawa stanowi większy lub mniejszy zespół charakterystycznych dla tej gałęzi instytucji prawnych.

Instytucją prawną nazywamy zespół przepisów normujących pewien typowy stosunek społeczny, np. instytucja małżeństwa, własności, podatku od dochodów osobistych, itp. Podstawowym kryterium podziału prawa na gałęzie jest przedmiot regulacji prawnej. Zespół norm regulujących określony rodzaj stosunków społecznych, a więc różny przedmiot, stanowi odrębną gałąź prawa.

Całokształt przepisów prawnych RP stanowi wewnątrzpaństwowy system prawa. W specjalnym stosunku do systemu prawa wewnętrznego pozostaje prawo międzynarodowe, które określa wzajemne stosunki między państwami. Prawo wewnętrzne RP dzieli się na następujące gałęzie:

- prawo konstytucyjne- obejmuje ono normy regulujące konstytucyjne zasady ustroju społecznego i politycznego, ustala strukturę i zasady działania aparatu państwowego, podstawowe prawa i obowiązki podmiotów prawa,

- prawo administracyjne- obejmuje normy, które regulują organizację i działalność organów administracji rządowej i samorządowej, stosunki pomiędzy obywatelami a organami administracyjnymi,

- prawo finansowe- składa się z norm regulujących gospodarkę pieniężną państwa; reguluje proces gromadzenia i wydatkowania dochodów przez państwo i opłat obywateli, reguluje działalność organów finansowych, system bankowy, itp., - prawo cywilne- składa się z norm regulujących stosunki majątkowe pomiędzy organami państwowymi, osobami fizycznymi; reguluje też różnego rodzaju stosunki osobiste między obywatelami oraz zawiera normy chroniące dobra osobiste obywateli ( prawa osobiste związane z podmiotem, np. nazwisko, autorstwo),

- prawo handlowe- pokrewne prawu cywilnemu- reguluje stosunki wynikające z czynności handlowych,

- prawo rodzinne- reguluje stosunki małżeńskie, rodzinne i wynikające z opieki,

- prawo pracy- reguluje stosunki prawne wynikające z umowy o pracę,

- prawo karne- złożone z norm, które ustalają, jakie czyny są zabronione przez państwo, określają represje ze strony państwa wobec osób, które czynów zabronionych się dopuściły oraz uprawniają i zobowiązują odpowiednie organy państwowe (sąd, prokuratura) do walki z przestępstwem,

- prawo rolne- składa się z norm regulujących stosunki własności i użytkowania ziemi, wykorzystanie jej na cele rolnicze, jak również inne pozarolnicze przeznaczenie.

Są to gałęzie prawa materialnego. Czym innym jest tzw. prawo procesowe ( działy prawa formalnego). Należą do nich: procedura kama, cywilna, prawo postępowaniaadministracyjnego. Regulują one tryb postępowania przed odpowiednimi organami w sprawach karnych, cywilnych czy administracyjnych.

Podobne prace

Do góry