Ocena brak

Fizjologia kory nadnerczy

Autor /kokoszka Dodano /29.05.2014

Nadnercza w chwili urodzenia ważą przeciętnie u donoszonego noworodka 8-9 g. Aż 80% masy stanowi wewnętrzna warstwa płodowa, która w pierwszym półroczu ulega inwolucji, powodując zmniejszenie się masy nadnerczy o 40-50%.

Histologicznie i czynnościowo wyróżniamy 3 warstwy kory nadnerczy:

    warstwa kłębkowa (zona glomerulosa), wydzielająca mineralokor-tykoidy (aldosteron) odpowiedzialne za utrzymanie homeostazy wodno-ełektrolitowej;

•    warstwa pasmowata (zona fasciculata), wydzielająca głikokor-tykoidy (kortyzol, kortyzon) odpowiedzialne za katabolizm białek, lipolizę oraz utrzymanie glikemii i prawidłowej pobudliwości mięśniowej;

    warstwa siatkowata (zona reticularis), wydzielająca DHEA (dehy-droepiandrosteron) i DHEAS (siarczan dehydroepiandrosteronu).

Wahania poziomów, głównie kortyzolu, napinają cięciwę ujemnego sprzężenia pomiędzy warstwą pasmowata i siatkowatą kory nadnerczy a przysadką (ACTH) i podwzgórzem (CRH). Natomiast wydzielanie hormonów warstwy kłębkowej (aldosteronu) stymulowane jest przede wszystkim przez układ renina-angiotensyna oraz wahania stężenia jonów potasowych w surowicy. Upośledzenie wydzielania steroidów jednej lub kilku warstw kory nadnerczy określamy mianem niedoczynności tego narządu.

Przyczyny:

•    niedorozwój nadnerczy (hipoplazja i aplazja często kojarzą się z wadami ośrodkowego układu nerwowego - hipoplazja przysadki

i bezmózgowiem);

•    wrodzona wiełohormonalna niedoczynność przysadki;

•    zniszczenie nadnerczy na skutek procesów zapalnych (pQ wylewach zespół Waterhouse ’ a-Friderichsena, a po krwotokach zaburzenia hemostazy pochodzenia niezapalnego);

« zespół Cushinga u matki;

•    leczenie steroidami podczas ciąży (zahamowanie osi przysadka-pod-wzgórze u płodu);

•    hipoaldosteronizm wrodzony, spowodowany zaburzeniem syntezy aldosteronu (deficyt 18-hydroksylazy i 18-dehydrogenazy);

•    wrodzony przerost nadnerczy (WPN), czyli niedobór 21-hydroksy-lazy, 11-P-hydroksylazy, dehydrogenazy 3-|3-hydroksysteroidowej.

Niezależnie od przyczyny powodującej u noworodka niedoczynność kory nadnerczy postępowanie i diagnostyka są takie same (patrz niżej). Wyjątek stanowi zespół Waterchouse ’ a-Friderichsena, w którym oprócz leczenia objawowego, przeciwwstrząsowego i suplementacji hormonalnej ważne miejsce zajmuje wiełolekowa antybiotykoterapia oraz preparaty immunogłobulin, FFA, ATIII.

 

Podobne prace

Do góry