Ocena brak

Europa Zachodnia w cieniu zimnej wojny (1945 - 1955) - Dwie alternatywy dla Europy

Autor /Bolemir Dodano /08.05.2012

 

W realiach narzuconych Europie przez realia ładu jałtańsko-poczdamskie(| ukształtowały się dwie drogi rozwojowe. Jedna z nich, oparta na tradycyjnym liberalnym i demokratycznym systemie wartości i na gospodarce prywatni (z elementami nacjonalizacji, jak poprzednio wspomniano), czerpiąca wie z tradycyjnego arsenału polityki społecznej proponowanej przez socjaldemokratów, stanowiła zupełne przeciwieństwo drugiej.

W Europie Środków i Wschodniej ukształtować się miała wkrótce, po zerwaniu z pozorami „ludowej demokracji, droga komunistyczna oparta na niemal literalnym naśladownictwu „sprawdzonych", co gorsza w negatywny zwykle sposób, wzorców radzieckich, Centralizacja gospodarki i narzucenie jej nakazowo-rozdzielczego krępulca ( uniformizm w ideologii )przy braku tolerancji dla ideologii niekomunistycznych, coraz surowiej tępionych), braku elementarnych swobód demokratycz­nych i religijnych, współistniejących z totalizacją życia społecznego i kulturalnego (o życiu politycznym nie mogło już być w praktyce nawet mowy) - wszystko to składało się na nowy „model", w przyśpieszonym tempie narzucony krajom na wschód od Łaby.

Model ten charakteryzowała rosnąca militaryzacja wszystkich dziedzin życia, podporządkowanie celom wojskowym strategii rozwoju gospodarczego, rosnące lekceważenie elementarnych potrzeb społecznych, dążenie do zniewolenia społeczeństwa poprzez likwidację prywat­nej własności środków produkcji i ograniczenie możliwości uzyskania majątku osobistego, łączące się z brutalnymi ekspropriacjami, wysiedleniami i wywózkami, złamanie oporu wsi na drodze zniszczenia zamożnego chłopstwa i zapędzania reszty rolników do kołchozów, skazujących ich na głodową egzy­stencję i poniewierkę, zniszczenie wszelkich przejawów niezależności życia politycznego, kulturalnego i religijnego na drodze coraz surowszych repre­sji, szpiegowanie i szukanie wszędzie wrogów klasowych i szkodników, krzepie­nie urzędowej przyjaźni z ZSRR i „bratnimi" krajami, szkalowanie przez nachalną propagandę wszystkich osiągnięć Zachodu, ukazywanie głodu, nędzy i cierpień mas pracujących USA, Europy Zachodniej i oczywiście krajów kolonialnych.

Obok propagandy szczególną rolę indoktrynacyjną miał w założeniu pełnić sys­tem oświatowy, którego zadaniem miało być wychowaniehomo sovieticus" człowieka bezkrytycznie przyjmującego to, czego dowiedział się w radiowęzło­wym głośniku lub w fabrycznej gazetce ściennej, cierpliwie znoszącego głód, nędzę, brak perspektyw, upokorzenia i stały strach w imię przyszłego, lepszego jutra, w którym każdy miał otrzymać „według swoich potrzeb".

Życie w krajach komunistycznych, szczególnie ciężkie w latach 1945 -1956, toczyło się w atmosfe­rze zacieśniającego się wokół każdego obywatela kręgu represji politycznych, w atmosferze zagrożenia wybuchu wojny atomowej, które stanowiło, obok „re­wanżyzmu i militaryzmu niemieckiego" znakomity sposób utrzymania mas w ry­zach i pretekst dla powolnego obniżania stopy życiowej gwoli zaspokojenia rosnących wymagań stawianych przez zainicjowany na Wschodzie wyścig zbrojeń.

Podobne prace

Do góry