Ocena brak

ENWIRONMENTALIZM

Autor /Agrypin Dodano /18.09.2012

(ang. environment otoczenie, środowisko), tendencja do akcentowania w rozwoju i zachowaniu jednostki lub gatunku czynników środowiskowych (fiz., biol., psychol. lub kulturowych) w większym stopniu niż czynników wrodzonych (-> natywizm) lub aktywności własnej.

Wg głównych przedstawicieli e. fizycznego i biol. (H.Th. Buckie i H. Taine) czynniki środowiskowe (np. położenie geogr., temperatura, krajobraz, roślinność) wyznaczają typ człowieka, jego strukturę fiz. i duchową oraz jego wytwory. Szczególną rolę w rozwoju osobowości człowieka przypisują środowisku przedstawiciele -> behawioryzmu, przyjmując, że zachowanie się i postępowanie człowieka są rezultatem szeroko pojmowanego procesu uczenia się społ. (m.in. E.R. Guthrie, j. Konarski, B.F. Skinner, J.B. Watson);

twórcy psychoanalizy uważali, że superego jest psychol. echem nakazów i zakazów stosowanych wobec dziecka przez środowisko społ., w jakim ono żyje (S. Freud); zwolennicy psychologii indywidualnej głosili, że linia życiowa jednostki kształtuje się we wczesnym dzieciństwie i jest wypadkową różnorodnych funkcji i wpływów środowiskowych (A. Adler).

Przedstawiciele e. socjologicznego akcentują w rozwoju i zachowaniu jednostki wpływ grup społ., np. rodzinnej czy rówieśniczej, a także warstw społ. i in. oraz społeczeństwa jako całości (m.in. E. Durkheim, P. Natorp, P. Barth, w Polsce S. Karpowicz, H. Radlińska, F. Znaniecki, J. Chałasiński).

 

O. Pfister, Die Psychoanalyse Im Dienste der Erziehung, L 1917,1929* (Psychoanaliza na usługach wychowania, Lw 1931); J. Pastuszka, Psychologia indywidualna. Studium krytyczne. Lb 1938; N.E. Miller, J. Dollard, Socia/ Learning and imitation, NH 1941 ; E.R. Guthrie, The Psychology of Learning, NY 1952; T. Dobzhansky, Heredity and the Nature of Man, NY 1964 (Dziedziczność a natura człowieka, Wwa 1968); A. Łuria, Dziedziczność, środowisko i rozwój psychiczny, w: Materiały do nauczania psychologii, seria 2, Wwa 1966, I 11-19; A. Anastazi, Heredity, Environment and the Question of „How"?, w: Contemporary Issues in Developmental Psychology, NY 1968, 508-519; B. Ja-sicki, N. Wolański, Rozwój ontogenetyczny a formowanie się gatunku homo sapiens jako funkcja zmian przystosowawczych do środowiska, w; Czynniki rozwoju człowieka, Wwa 1972, 21-56; J. Pieter, Środowisko wychowawcze, Ka 1972; Wychowanie i środowisko, Wwa 1979.

Podobne prace

Do góry