Ocena brak

EGZYSTENCJALIZM FENOMENOLOGICZNY

Autor /Billy Dodano /08.07.2011

Wypracowana przez feno-menologię technika oglądu i opisu tego, co bezpośrednio dane, moŜe być stoso-wana nie tylko przy uprawianiu teorii poznania czy budowania podwalin teorii bytu, lecz równieŜ przy penetracji subiektywności, indywidualnego strumienia świadomości. Zresztą fenomenologowie, E. Husserl i M. Scheler, dostarczyli szeregu opisów i analiz inspirujących egzystencjalistów, waŜnych dla właściwego ujęcia bycia-człowieka-w-świecie. Typowymi przedstawicielami egzystencjalizmu fenomenologicznego (zwane-go tez fenomenologią egzystencjalną) są: Martin Heidegger (1889-1976), Jean Paul Sartre (1905-1980) oraz Maurice Merleau-Ponty (1908-1961).

Najważniejszym z nich pod względem filozoficznym i bardzo wpływowym myślicielem jest Heidegger. Dla niego człowiek to byt niejako rzucony w świat; jako „Dasein" (to-oto-tutaj-istnienie) jest konkretnym ujawnieniem - jedynym dostępnym człowiekowi - bytu. Byt („Sein") jednak nie tylko odsłania się, lecz i ukrywa, ma aspekty pozytywne i negatywne, racjonalne i irracjonalne. Byt („Sein") jest horyzontem tego, co dane, warunkiem poznawalności tego, co bytuje (bytów - „Seiende"). Nabiera sensu w relacji do „Dasein" (egzystencji ludzkiej). Istotą człowieka („Dasein") - nie wchodzimy tu w szczegóły - jest troska, ugruntowana w trwodze, w istnieniu-ku-śmierci.

Byt („Sein") dany jest bądź pośrednio, poprzez „Dasein", bądź bezpośrednio, poprzez przedpojęciowe i niedyskursywne ujęcie, zwane przez Heideggera „my-śleniem" („Denken"). Przez fenomenologię (zwaną teŜ niekiedy hermeneutyką) autor  Sein und Zeit  rozumie poszukiwanie i ujawnianie tego, co zakryte, a co stanowi sens, rację, podstawę lub cel tego, co bezpośrednio dane. Metoda Hei-deggera - znowu nie moŜemy tu wchodzić w szczegóły - pod pewnymi wzglę-dami istotnie się róŜni od metod fenomenologicznych. Jest często interpretacją, a nie oglądem. Dodajmy, iżfenomenologowie egzystencjalni opowiadają się (tak czy ina-czej) za realizmem i odrzucają husserlowską redukcję transcendentalną.

Podobne prace

Do góry