Ocena brak

EGIPT, Dżumhurijja Misr al - Arabijja, Arabska Republika Egiptu - KOŚCIOŁY UNICIUE

Autor /Cycyl Dodano /12.09.2012

Do Kościołów unickich powstałych w E. zalicza się Kościół koptyjski i melchicki, pozostałe zaś są wspólnotami napływowymi.

1. Kościół koptyjski — Unia ogłoszona 1442 na Soborze Flor. (bullą Cantate Domino z 4 III 1442) oraz zawarta 25 VI 1597 między pap. Klemensem VIII a patriarchą koptyjskim Gabrielem VIII nie przyjęły się; bezowocne okazały się także częste rokowania prowadzone w XVII w. między Stolicą Apost. a patriarchami; patriarchowie pragnęli .Jedności w miłości", a nie ścisłego podporządkowania się papieżowi i rezygnacji z własnej tradycji.

Do powstania małych wspólnot unickich przyczyniła się działalność reformatów (od pocz. XVUI w.); 9 VIII 1739 Atanazy, tytuł, bp Jerozolimy rezydujący w Kairze jako gen. wikariusz patriarchy, złożył kat. wyznanie wiary przed 2 koptyjskimi kapłanami wykształconymi w Rzymie (Rafałem Tuki i Justusem Maràgi); pap. Benedykt XIV zlecił mu 1741 jurysdykcję nad unitami (2300 wiernych); gdy ten 1744 odszedł od unii, gen. wikariuszem unitów został Maràgi (zm. 1748), a później każdorazowy prefekt reformatów w E. ; pap. Klemens XIII utworzył 1761 unicki wikariat apost., a wikariuszem mianował unitę abpa Antoniego Fulaifila.

Na skutek rygorystycznych wymagań Stolicy Apost., żądającej ujawnienia się unitów, oraz trudności ze strony państwa egip. ruch unijny miał mało zwolenników; niepowodzeniem skończyła się 1824 próba wznowienia patriarchatu przez pap. Leona XU (-»• Aleksandria II B 2). Dopiero objęcie 1882 władzy nad E. przez Brytyjczyków, zabezpieczenie unitom praw obywatelskich oraz osobiste zaangażowanie się w sprawy unii pap. Leona XIII ożywiły ruch unijny (1895 było 6000 wiernych, a 1902 - 20 000);

papież wznowił 1895 patriarchat w Aleksandrii z siedzibą w Kairze, erygował diec. Teby (z siedzibą w Sanhadż), a 1896 diec. Hermopolis (z siedzibą w Minja); synod unickiego Kościoła koptyjskiego 1898 w Kairze uporządkował sprawy wewn.; patriarchą został 1899 Cyryl II Makarios, który 1900 otrzymał od rządu prawo reprezentowania wspólnoty na płaszczyźnie cywilnej ;

po jego odejściu od unii jurysdykcję powierzono administratorom apost., wybieranym z grona bpów koptyjskich; 1918-39 liczba wiernych wzrosła do 40 000. Stolica Apost. nawiązała 1947 stosunki dyplomatyczne z E. i mianowała Marka II Chuzama patriarchą w Aleksandrii oraz utworzyła diecezję w Asjut.

Ogłoszenie konstytucji 1956, uznającej islam za religię państw., wywołało napięcia między Kościołem koptyjskim a rządem; do ich przezwyciężenia przyczynił się w dużym stopniu patriarcha (od 1958) Stefan I Sidaruss (od 1965 kardynał). Kościół koptyjski liczy ok. 100 000 wiernych, 149 parafii, 173 księży diec. i zak., 2 seminaria duch., wydaje kilka czasopism; nad rozwojem unii pracują liczni zakonnicy i zakonnice obrządku łacińskiego.

2. Kościół melchicki -*• Aleksandria (II B 1).

3. Kościół maronicki — Maronici przybyli do E. z Libanu w XVII w. i podlegają jurysdykcji patriarchy w -»• Antiochii (II B 3) ; w jego imieniu władzę sprawuje wikariusz rezydujący w Kairze, gdzie 1946 erygowano osobną diec. dla tego obrządku; obejmuje ona cały E. i liczy ok. 15 000 wiernych, 9 parafii i 16 księży.

4. Kościół ormiański -+ Aleksandria (II C 2).

5. Kościół jakobicki — istnieje od XVIII w. i podlega patriarsze w -> Antiochii (II C 1); w jego imieniu rządzi wikariusz rezydujący w Aleksandrii; 1930 liczył 2000 wiernych.

6. Kościół chaldejski — ma parafię w Kairze i podlega patriarsze tego obrządku w -> Mosulu.

 

Ch. de Clercq, Les Eglises unies d'Orient, P 1934; D. Attwater, The Christian Churches of the East, Miw 1947,196I2; A. Colombo, Le origini della gerarchla della Chiesa copta cattolica nel secolo XVIII, R 1953; Janin E 468-492; R. Etteldorf, The Catholic Church in the Middle East, NY 1959; BdM II 257-265; W. de Vries, Rom und die Patriarchate des Ostens, Fr 1963; A. Brunello, Le Chiese orientali e l'unione. Prospetto storico-statistico. Mi 1966; J. Haj jar. Zwischen Rom und Byzanz. Die unierten Christen des Nahen Ostens, Mn 1972; J. Nasrallah, Eglise melchtte et union des Eglises. P 1977.

Do góry