Ocena brak

DIECEZJALNE CZASOPISMA - CZASOPISMA ADMINISTRACYJNE

Autor /Albaniusz Dodano /08.08.2012

Rozwinęły się z okólników Do najstarszych należą: „Ex Consistorio Generali Cracoviensi Notificationes ad Universum Clerum" (od 1800), «Currenda" Pismo Obwieszczające Diecezji Przemyskiej Obrządku Łacińskiego (od 1841), „Kurendy Lwowskiego Konsystorza Metropolitalnego Obrządku Łacińskiego" (od 1841), „Currenda". Pismo Obwieszczające Tarnowskiej Diecezji (od 1851), „Amtliches Kirchenblatt für die Diözese Culm" (od 1858) oraz „Kościelny Dziennik Urzędowy dla Archidiecezji Gnieźnieńskiej i Poznańskiej" (od 1867); powstawały w sprzyjających warunkach polit, bądź w związku z reaktywowaniem lub erekcją nowych diecezji.

W pocz. XX w. zaczęły ukazywać się dalsze diec. czasopisma adm.: w diecezji płoc. — „Miesięcznik Pasterski Płocki" (od 1906), włocł. — „Kronika Diecezji Kujawsko-Kaliskiej" (od 1907), sand. — „Kronika Diecezji Sandomierskiej" (od 1908), mohylewskiej i mińskiej — „Wiadomości Archidiecezjalne" (Petersburg 1909), kiel. — „Przegląd Diecezjalny" (od 1910), wil. — „Dwutygodnik Diecezjalny" (1910-14), warsz. — „Wiadomości Archidiecezjalne Warszawskie" (od 1911).

W latach międzywojennych powstały administracyjne cz.d. w pozostałych diec, m.in. w lubel. — „Wiadomości Diecezjalne Lubelskie" (od 1918), częstoch. — „Wiadomości Diecezjalne" (od 1933), oraz w diec. reaktywowanych, czyli w siedleckiej — „Wiadomości Diecezjalne Podlaskie" (od 1920), łomżyńskiej — „Wiadomości Kościelne Łomżyńskie" (od 1927), w kamienieckiej — „Wiadomości Diecezjalne Kamienieckie" (1920-25), łuc-ko-żytomierskiej — „Kronika Diecezji Łucko-Żytomierskiej" (od 1921), pińskiej — „Piński Przegląd Diecezjalny" (od 1925), mińskiej — „Miesięcznik Diecezji Mińskiej" (Nowogródek 1925), łuckiej — „Miesięcznik Diecezji Łuckiej" (od 1926), wil. — „Wiadomości Archidiecezjalne Wileńskie" (od 1927). Powstały również w nowo utworzonych diecezjach, czyli w łódzkiej — „Wiadomości Diecezjalne Łódzkie" (od 1921) i katów. — „Wiadomości Diecezjalne" (od 1925).

Po II wojnie świat, kolejne d.cz. administracyjne powstały w Białymstoku — „Wiadomości Archidiecezjalne" (od 1946, a od 1973 „Wiadomości Archidiecezji w Białymstoku"), w Olsztynie — „Warmińskie Wiadomości Diecezjalne" (od 1945), we Wrocławiu — „Wrocławskie Wiadomości Kościelne" (od 1945), w Opolu — „Wiadomości Urzędowe Diecezji Opolskiej" (od 1946), w Gorzowie — „Gorzowskie Wiadomości Kościelne" (od 1957), w Koszalinie — „Koszalińsko-Kołobrzeskie Wiadomości Diecezjalne" (od 1973) i w Szczecinie — „Prezbiterium".

Pismo urzędowe diecezji szczecińsko-kamieńskiej (od 1973).
Częstotliwość ukazywania się tych czasopism była różna (miesięczniki, 2-miesięczniki, kwartalniki), a niekiedy ulegała zmianom. Publikowano je w zasadzie w języku pol.; używana początkowo łacina z czasem pojawiała się tylko wyjątkowo (niektóre encykliki, suspensy, książki zakazane itp.);

językiem niem. posługiwano się w okresie zaborów w Galicji i na Pomorzu, a w 20-leciu międzywojennym w niektórych listach pasterskich i ogłoszeniach w diec. lwowskiej i katów.; język ros. i ukraiński obowiązywał w d.cz. unickich i prawosławnych. Pisma te, przyporządkowane w zasadzie celom adm., były łącznikami między władzą kośc. i kapłanami, dodatkowo zaś obrazowały także rei. życie diecezji. Pierwotnie zamieszczały jedynie zarządzenia; listy pasterskie czy obszerniejsze dokumenty kurialne publikowano oddzielnie jako dodatki do pism.

Z czasem w części urzędowej pojawiały się także -» akty Stolicy Apostolskiej, dekrety ordynariusza, listy pasterskie poszczególnych bpów oraz listy Konferencji Episkopatu Polski, sprawozdania z konferencji duchowieństwa, niektóre rozporządzenia władz świeckich, programy nauczania religii, wykazy składek itp. W latach 30-ych częściej niż uprzednio publikowano encykliki, a ponadto zarządzenia władz świeckich regulujące sprawy cmentarzy, pogrzebów, przesyłek pocztowych itp.

Jako dopełnienie części urzędowej zamieszczano materiały zawierające dzieje i kronikę życia diec, sprawozdania z wizytacji pasterskich, informacje o seminariach duch., działalności sądów konsystorskich, zgromadzeń zak., wiadomości z życia parafii, doniesienia o konferencjach organistów, a także statuty organizacji, instytucji i bractw kośc; włączano poza tym informacje o pracy społ., emigrantach, artykuły z dziedziny teologii, prawa państw., pedagogiki, odpowiedzi na pytania w kwestiach teol., kronika życia kat. w Polsce, nekrologi kapłanów;

występowały tendencje do rozszerzenia tego działu o publikacje podejmujące szeroko pojętą tematykę nar. („Wiadomości Diecezjalne Łódzkie"); „Piński Przegląd Diecezjalny" wydawał 1929-31 nawet mutację (B) zawierającą dział nieurzędowy.

Czasopisma te umożliwiają ujednolicanie działalności duchowieństwa w całym Kościele i w diecezji, ułatwiają zarządzanie diecezją, pogłębiają świadomość teol., przyczyniają się do uświadamiania wiernym potrzeb rel.-społ., pedagog, oraz różnorodnych form działalności Kościoła; popularyzują istotną dla duszpasterstwa znajomość zagadnień prawa kan. i państw, oraz kośc. administracji i formacji ascet.; służą też podtrzymywaniu świadomości nar. poprzez pogłębianie związków z własną diecezją.

Podobne prace

Do góry