Ocena brak

Demontaż struktur państwa federalnego (Jugosławia)

Autor /Leon Dodano /22.07.2011

  • Tranzycja w wyniku wojny dotyczy głównie państw powstałych w wyniku rozpadu Jugosławii,

  • Jugosławia, państwo federacyjne składające się z 6 republik o pewnej autonomii, pod przywództwem J.B. Tito należała do państw niezależnych od imperium radzieckiego,

  • Zmiany systemowe zaczęły się po śmierci Tity w 1980 roku, przede wszystkim odżyły antagonizmy narodowościowe, którym towarzyszył narastający kryzys gospodarczy, możliwość rozpadu federacji wywołała wzrost nacjonalizmu wśród Serbów,

  • We wrześniu 1990 roku zlikwidowano autonomię Wojwodiny ( z liczną mniejszością węgierską) i Kosowa (zamieszkanego w większości przez Albańczyków),

  • W 1990 roku w republikach związkowych odbyły się demokratyczne wybory parlamentarne, poza Serbią i Czarnogórą, gdzie zwyciężyły, wywodzące się ze Związku Komunistów Jugosławii, Socjalistyczna Partia Serbii i Związek Komunistów Czarnogóry, wybory wygrały partie narodowe,

  • W czerwcu 1991 roku niepodległość ogłosiły Słowenia i Chorwacja, co stało się przyczyną wojny domowej, w tym samym miesiącu rozpoczęła ją zdominowana przez Serbów armia federalna atakiem na Słowenię. Po krótkotrwałych walkach (10 dni) wojska jugosłowiańskie wycofały się, a wojna przeniosła się do Chorwacji, gdzie trwała do początku 1992 roku, po deklaracjach suwerenności Bośni i Hercegowiny (październik 1991r.) oraz Macedonii ( listopad 1991) Socjalistyczna Republika Jugosławii rozpadła się ostatecznie.

  • W kwietniu 1992 roku Serbia i Czarnogóra utworzyły Federalną Republikę Jugosławii,

  • Za poparcie udzielone mniejszościom serbskim w Bośni i Hercegowinie Rada Bezpieczeństwa ONZ nałożyła na nową Jugosławie sankcje ekonomiczne (maj 1992r.), które doprowadziły do załamania jej gospodarki,

  • Po porozumieniu w Dayton w listopadzie 1995 roku w sprawie pokoju w Bośni i Hercegowinie następowało stopniowe znoszenie sankcji ONZ,

  • W związku z zaangażowaniem się władz Jugosławii, kierowanej od 1997 roku przez S. Miloswvicia, w wojnę przeciwko Albańczykom w Kosowie, rozpoczęły się naloty NATO na Jugosławię. Ta kolejna już wojna zakończyła się w czerwcu 1999 roku. Na mocy porozumienia rozpoczęło się wycofywanie z Kosowa wojsk jugosłowiańskich, nie oznaczało to jednak zakończenia procesu budowy nowego ładu państwowego na Bałkanach.

  • Dążenia niepodległościowe i chęć odłączenia się od Serbii stale wyraża Czarnogóra, w 2002 roku pod naciskiem środowiska międzynarodowego, obydwie republiki podpisały nową umowę federacyjną i utworzyły państwo pod nazwą Serbia i Czarnogóra.

  • Przytoczone wydarzenia spowodowały opóźnienie procesów demokratyzacyjnych w tym regionie. Republiki które stosunkowo wcześniej rozpoczęły przemiany, odnotowały sukcesy w procesie transformacji (zdecydowanie- Słowenia, ale też Chorwacja od 1999r., w pozostałych republikach (Bośnia i Hercegowina, Macedonia, Serbia i Czarnogóra) proces został wyraźnie zahamowany.

Podobne prace

Do góry