Ocena brak

DALTON JOHN

Autor /Diogenes363636 Dodano /03.08.2012

ur. 7 IX 1766 w Eaglesfield (hrabstwo Cumberland), zm. 27 VII 1844 w Manchester, Fizyk i chemik.

Był nauczycielem w szkole kwakrów, a od 1781 w szkole średniej w Kendal; w tym czasie pracował jako samouk nad zagadnieniami fizykalnymi; zyskawszy rozgłos w świecie nauk., został 1793 prof, matematyki i fizyki w New College w Manchester, a 1794 członkiem Manchester Literary and Philosophical Society;

1799 opuścił uczelnię, by kontynuować obserwacje meteorologiczne, które opisał w Meteorological Observations and Essays (Lo 1793.18342), oraz badania laboratoryjne w zakresie chemii; jego najwybitniejszym uczniem był J.P. Joule.

W wyniku licznych badań nad własnościami mieszanin gazów z parą wodną i zachowaniem się gazów w cieczach wykrył 1803 prawo ciśnień cząstkowych i wykazał, że rozszerzalność termiczna gazów jest w podobnych warunkach jednakowa; badania nad tlenkami azotu pozwoliły mu 1804 na sformułowanie prawa stosunków wielokrotnych.

Przewidział, że wszystkie gazy można w niskich temperaturach zamienić w stan ciekły. Zaproponował też system oznaczeń chemicznych, przyjmując masę wodoru za podstawową jednostkę w wyznaczaniu mas in. pierwiastków; przyporządkował symbol pierwiastka ciężarowi atomowemu i wprowadził pojęcie molekuły;

dzięki sformułowaniu fizykalnej teorii budowy materii, co uzasadnił w New System of Chemical Philosophy (I-II, Lo 1808-10.19273), zyskał miano twórcy atomistyki nowoż. (atom). Rozpoznał u siebie wadę wzroku, polegającą na niezdolności rozróżniania niektórych barw (stąd nazwa daltonizm). D. odznaczał się prostotą życia, pokorą oraz religijnością pozbawioną fanatyzmu.

 

W.C. Henry, Memoirs of the Life and Scientific Researches of John D., Lo 1854; R.A. Smith, Memoir of John D. and History of the Atomic Theory, Lo 1856 ; A. Eymieu, La part des croyants dans les progrès de la science au XIXe siècle, P 19203; F. Greenaway, John D. and the Atom, Lo 1966; A.L. Smyth, John D„ 1766-1844. A Bibliography of Works by and about Him, Mch 1966; D.S.L. Cardweel, John D. and the Progress of Science, Mch 1968; E.C Patterson, John D. and the Atomic Theory, GC 1970; A. Thackray, DSB III 537-547; D.M. Knight, D. i jego krytycy, CŚ 16(1977) z. 9, 41-59.

Podobne prace

Do góry