Ocena brak

CZYNNOŚĆ NADNERCZY

Autor /calliee Dodano /17.01.2012

Czynność kory nadnerczy jest niezbędna dla utrzymania w ustroju prawidłowej przemiany materii; wyłączenie tej czynności przy zaniku kory (cisawica, czyli choroba Addisona) prowadzi do śmierci, o ile hormony kory nie będą zastąpione odpo-wiednim leczeniem hormonalnym. Hormony kory należą do tzw. związków sterydowych, których rdzeniem jest 4-pierścieniowy związek cyklopentanofenantren. Związków takich wydzielono około 30, nie wszystkie jednak są wydalane do krwi. Do najważniejszych. spełniających w 60—100% zadania kory, należą: kortykosteron, kortyzon i aldosteron. Aldosteron reguluje przemianę mineralną sodu i potasu. Brak tego hormonu w chorobie Addisona, wywołującej charakterystyczne niebi es koszarę zabarwienie skóry, powoduje utratę sodu i gromadzenie się potasu w ustroju. Inne hormony wywierają wpływ na przemianę węglowodanów oraz białek w organizmie i równocześnie wpływają na tkankę łączną, tkankę limfatyczną, skład ciałek krwi i na proces kostnienia. Odmienny kierunek reprezentują hormony o działaniu podobnym do działania hormonów płciowych. Hormon przemiany mineralnej wytwarzany jest, być może, w warstwie kłębkowatej, hormony przemiany węglowodanowej i białkowej — w warstwie pasmowatej, hormony płciowe — w siatkowatej. Z tej ostatniej powstawać mogą guzy, których wydzielina wywoływać może u dzieci przedwczesne dojrzewanie płciowe, czasem obrazy rzekomego obojnactwa.

Funkcja wydzielnicza oraz wzrastanie kory nadnercza regulowane są przez główną część płata przedniego przysadki za pośrednictwem jego hormonu adrenokortikotro-powego (AGTH). podobnie jak czynność tarczycy regulowana jest przy pomocy hormonu tyreotropowcgo przysadki.

Czynność rdzenia nadnerczy wykryta została przez Cybulskiego i Szymono-wicza w r. 1894. Hormonami rdzenia są: adrenalina (epinefryna) i noradrenalina. Adrenalina wydzielana jest również przez zakończenia nerwowe w synapsach nerwów współczulnych jako sympatyna, a poza tym przez ciała przyzwojowe sympatogenne (p. dalej). Hormon ten wzmaga czynność części współczulnej układu autonomicznego, w szczególności zakończeń nerwów współczulnych w tkance mięśniowej gładkiej naczyń tętniczych, co z kolei podnosi ciśnienie krwi; równocześnie adrenalina powoduje skurcz mięśniówki śledziony, zmniejszając sam narząd, w wątrobie zaś zwiększa przemianę trlikogenu w glukozę . Nieco inaczej działa noradrenalina, powodując skurcz mięśniówki żył i zwężenie ich światła, natomiast rozkurcz tętnic wieńcowych serca i tętnic nerkowych.

Podobne prace

Do góry