Ocena brak

Czym jest myślenie?

Autor /Greg Dodano /31.01.2012

Pojęcie myślenia obejmuje szeroki zakres czynności umysłowych, od skomplikowanego procesu myślenia twórczego, które może doprowadzić do wielkiego odkrycia lub do stworzenia dzieła sztuki, do wyboru potrawy na śniadanie. Różne są rodzaje myślenia, różne tez są procesy fizjologiczne i psychiczne lezące u jego podłoża.
Zdolność do racjonalnego myślenia jest często uznawana za wyjątkowy atrybut człowieka. Najnowsze badania świata zwierzęcego dowodzą, że niektóre zwierzęta, mianowicie szympansy, najbliżej spokrewnione z człowiekiem pod względem genetycznym, również są w stanie przeprowadzić podstawowe procesy myślowe. Ich umiejętność rozwiązywania pewnych problemów, takich jak zdobywanie trudno dostępnego pożywienia, dowodzi zdolności tworzenia pewnych pojęć czy idei. Jedno rozwiązanie pociąga za sobą następne, co ostatecznie pozwala osiągnąć upragniony cel.

Oczywiście chodzi tu o myślenie na poziomie podstawowym. Tymczasem istoty ludzkie posiadają zdolność myślenia tak złożoną i wyrafinowaną, że daje nam to nadrzędną pozycję w świecie zwierząt. Ludzie są stosunkowo słabi fizycznie i bezbronni, w porównaniu z wieloma gatunkami zwierząt, ale zdolność twórczego myślenia pozwala im nadrobić fizyczne niedoskonałości.

Historia ludzkości zna wielu znakomitych myślicieli - między innymi Platona, Arystotelesa, Leonarda da Vinci, Newtona i Einsteina - ale żaden z nich nie podał przekonującego wyjaśnienia natury myśli i twórczości. Częściowo przyczyną tego jest fakt, iż samo słowo „myśl" odnosi się przynajmniej do kilku czynności umysłowych. Badanie procesu myślowego jest trudne również dlatego, ponieważ analiza taka musiałaby zajmować się sama sobą; myśl można badać wyłącznie przy pomocy własnych myśli.

Nawet słowniki podają różne definicje słowa „myśl". Niektóre po prostu uznają je za proces myślenia, zastanawiania się czy medytowania. Inne dodają, że myśl to także umysł lub świadomość. Jednak nie ma ogólnie przyjętej definicji, czym naprawdę jest myśl lub świadomość.

Problem jest badany i dyskutowany z różnych punktów widzenia - fizjologicznego, filozoficznego, psychologicznego - a w dyskusjach często ujawniają się poważne różnice zdań.

Grecki filozof Platon napisał kiedyś, że myśliciel zatraca się w momencie tworzenia i staje się wykonawcą sił wyższych: „Bóg bierze w swoje ręce umysł tych ludzi i wykorzystuje go w służbie dla siebie". Albert Einstein, jeden z największych naukowców dwudziestego wieku, nie potrafił podać naukowego wyjaśnienia natury myśli. Twierdził, że nie ma logicznej drogi prowadzącej do wielkiego odkrycia naukowego: „umysł naukowca musi wykonać skok. podobnie jak w przypadku poety czy malarza".

Arthur Koestler w swoim szerokim opracowaniu historii myśli twórczej, Akt tworzenia (The Act ofCreation), wprowadza pojęcie biosocjacji (bio-sociation). Przez biosocjację rozumie sposób, w jaki idee lub pojęcia łączą się ze sobą, dając nowy obraz rzeczywistości. Zygmunt Freud, ojciec psychoanalizy, analizował prace takich wielkich artystów i pisarzy od Michała Anioła po Henrika Ibsena. Badania Freuda poświęcone były motywacjom znanych twórców i rozwojowi ich idei.

Podobne prace

Do góry