Ocena brak

CZĘSTOCHOWSKA MATKA BOŻA, Jasnogórska Matka Boża - BRACTWA i STOWARZYSZENIA

Autor /ttt123 Dodano /03.08.2012

Mające na celu kult M.B.Cz. powstały na Jasnej Górze i w niektórych miastach Polski.

1. Bractwo M.B.Cz. i Znalezienia Krzyża Świętego, zw. też Bractwem MB Jasnogórskiej, powstało 1717; zatwierdzone i obdarzone odpustami 1718 przez pap. Klemensa XI bullą Cum sicut accepimus, zostało intronizowane przez bpa krak. K. Łubieńskiego.

Za cel stawiało sobie szerzenie kultu MB wśród pielgrzymów; członkowie zobowiązywali się do praktyk modlitewnych, apostolstwa i dobroczynności, nadto mieli przyjmować w gościnę ubogich; na Jasnej Górze miało własny ołtarz, sztandar i strój bracki. Członkami byli głównie pątnicy różnych stanów i narodowości, m.in. królowie (August III), bpi, duchowni, zakonnice i wierni z Polski, Czech, Moraw i Śląska.

Największą popularność osiągnęło Bractwo z 2. poł. XVIII w., przyjmując rocznie od 597 (1762) do 9817 (1786) członków; 1756-1818 przyjęto łącznie 206 621 osób; działalność Bractwa zawieszono ok. 1864, po reaktywowaniu ok. 1890 ograniczono ją do funkcji liturg. i posług pogrzebowych.

Do Bractwa M.B.Cz. nawiązały Bractwa MB Królowej Polski — 1731 w Krakowie u pijarów, 1850 w Poznaniu, 1890 we Lwowie, 1891 w Krakowie u św. Anny (związane z ołtarzem M.B.Cz. w kościele Mariackim).

Bractwo M.B.Cz. Woźnych, Kelnerów, Numerowych i Służby Prywatnej powstało ok. 1905 z okazji budowy kościoła Mariackiego w Radomiu, zatwierdzone 2 VI 1933 przez bpa M. Ryxa; statut, zred. przez ks. K. Sykulskiego, stawiał za cel opiekę nad kaplicą M.B.Cz., pomoc członkom w czasie choroby, a w wypadku śmierci — rodzinie, utrzymywanie porządku w kościele itp. Bractwo zorganizowało pomoc przy budowie kościoła, wzniosło kaplicę i zakupiło obraz; do II wojny świat, liczyło 93 członków.

2. Pod nazwą M.B.Cz. powstało zak. zgromadzenie Córki M.B.Cz. (Filiae Mariae de Claromonte), wyłonione z bezhabi-towego zgrom. -* służek Maryi Niepokalanej z inicjatywy Heleny Linde, która 1899 w Zakroczymiu założyła hospicjum dla wieśniaków, propagując wśród nich prasę kat. i lekturę książek rei. (drugie hospicjum otwarto w Warszawie); licząc 9 członkiń (w tym 3 żyjące wspólnie) otrzymało od o. H. Koźmińskiego konstytucje oparte na III regule św. Franciszka z Asyżu i szczegółowe instrukcje; ok. 1905 włączono je z powrotem do służek.

3. Zjednoczenie Pań o Działalności Kat. pod wezwaniem M.B.Cz. Królowej Korony Pol. powstało 1901 w Warszawie, zał. przez o. P. Przeździeckiego i G.E. Witkowską, która prowadziła dom rekolekcyjny w Częstochowie; jego celem było samokształcenie w duchu chrzęść, oraz oddziaływanie na społeczeństwo przez nauczanie i prasę w łączności z Jasną Górą;

jako stowarzyszenie zajmowało się nauczaniem w szkołach średnich i pracą wśród robotników, później prowadzeniem stow, służących i szwaczek, kursami dla analfabetów, wystawianiem widowisk i odczytami dla grup w Związku Kat., Stowarzyszeniu Robotników Kat. oraz na Jasnej Górze pracą w Dziele Rozkrzewiania Wiary (1929), Sodalicji Klaweriańskiej, Arcybrac-twie Różańcowym itp.; 1908-14 wydawało tygodnik -> „Myśl Społeczna". Członkinie uczyły w gimnazjum Zofii Garzteckiej w Częstochowie, przejmując wkrótce kierownictwo, oraz prowadziły szkołę podstawową i seminarium nauczycielskie;

1908 osiedliły się w Rzymie, 1916 we Włocławku, gdzie założyły żeńskie gimnazjum, a 1926 seminarium nauczycielskie. Jako zgromadzenie zak. zatwierdził je 19 IV Ì922 bp S. Zdzitowiecki; z braku funduszy, spowodowanych zadłużeniem przy budowie gmachu dla seminarium nauczycielskiego we Włocławku, 38 członkiń złączyło się z -> urszulankami czarnymi, a 8 pozostało stow, świeckim pod opieką urszulanek.

4. Z kręgu działalności o. Przeździeckiego wyrosła ok. 1920 Legia Częstoch. Królowej przy Nar. Organizacji Kobiet w celu obrony wiary i utrzymania katolicyzmu w Polsce; była luźnym zrzeszeniem oddającym się apostolatowi czynu pod kierunkiem dziesiętniczek, prowadzących miesięczne spotkania w celu omówienia doraźnych planów działania oraz aktualnej problematyki rei. i społecznej.

 

Kongregacja albo Konfraternia Przenajświętszej Panny [...] Częstochowskiej, CL 1718; Ustawa Bractwa na cześć Koronacji M.B.Cz.. Znalezienia i Podwyższenia Krzyża Świętego na Jasnej Górze, Cz 1890(7); Bractwo M.B.Cz. w Radomiu, Glos Mariacki 3(1931) z. 1, 21, 6(1938) z. 1, 9; Cz. Skowron, Bractwo NMP Królowej Korony Polskiej w Krakowie, NCMC (1957) 108-110, 142-144; tenże, Pierwszy kościół pod wezwaniem Królowej Polski, NP 9 (1959) 391-394; S.J. Rożej, Bractwo NMP Jasnogórskiej i Znalezienia Krzyża Świętego na Jasnej Górze w XVIII i XIX w., Lb 1971 (mpsBKUL); K. Kuźmak, Bractwa MB Wspomożycielki Chrześcijan na ziemiach polskich w XVIII stuleciu, R 1973 (passim); Legia Częstochowskiej Królowej przy Narodowej Organizacji Kobiet, bmrw; J. Duchniewski, Przejawy zakonotwórczej aktywności kapucynów polskich w XIX wieku, RTK 22(1975) z. 4, 99-107.

Podobne prace

Do góry