Ocena brak

Czernica

Autor /Benon Dodano /26.01.2012

Wygląd: Kaczka średniej wielkości; długość ciała 43 cm; Czub z piór u kaczora w szacie spoczynkowej krótki i mato widoczny. Samice mogą się różnić: boki ciata i pokrywy podogo-nowe bywają bardziej lub mniej rozjaśnione, u nasady dzioba widoczny biaty pierścień lub biata plama: są bardzo podobne do samic podgorzatki i trudno je odróżnić, ale tylko samica czernicy ma zawsze - co prawda niewielki - czub na karku. Głos samicy skrzeczący, samca gwiżdżący.

Środowisko: W ostatnich 150 latach czernica znacznie rozszerzyła swój zasięg lęgowy na południe i zachód. W Europie Środkowej miejsca jej gniazdowania są dosyć rozproszone. Gęściej występują tylko na terenach nad Bałtykiem i Morzem Północnym i na jeziorach na przedgórzu Alp. W Polsce najliczniejsza jest na Pomorzu, na Mazurach i w bagiennych dolinach Biebrzy, Narwi i Warty. Także i u nas powiększa swój zasięg, sięgając już do południowo-wschodniej części kraju. W wyborze miejsca lęgu czernica nie jest zbyt wybredna. Idealnym dla niej biotopem jest średnio głębokie, otoczone szuwarami jezioro z bogatą florą podwodną i otwartymi lustrem wody. Miejscami zasiedlają także zbiorniki zaporowe na rzekach i mate stawy.

Gdzieniegdzie zadomowiły się na miejskich stawach, gdzie współzawodniczą - na wpół oswojone - z krzyżówkami i śmieszkami o rzucane przez ludzi okruchy, zwykle wygrywając te „zawody", gdyż najlepiej nurkują. Czernice są ptakami wędrownymi; lecą przeważnie nocą, nisko, w gęstych stadach, z szumem skrzydeł. Na wschodnim Bałtyku duże stada zatrzymują się na dłużej, dopóki ostry mróz nie zmusi ich do dalszej wędrówki. Główne miejsca zimowania leżą wokół Wysp Brytyjskich, na zachodnim Bałtyku i na jeziorach w pobliżu wybrzeży morskich. Część ptaków dociera nad Morze Śródziemne, nieliczne zimują nawet na południe od Sahary, w pasie Sahelu.

Lęgi: Samce odbywają toki na wodzie w pierwszych miesiącach wiosennych, popisując się różnymi pozami i zawierają sezonowe małżeństwa. Zawołanie tokowe kaczora brzmi jak krótki, przytłumiony gwizd. Samica wybiera miejsce na gniazdo najchętniej na wysepce i tuż nad wodą, jeżeli to możliwe, w pobliżu kolonii mew lub rybitw. Wśród trzcin, w gęstej trawie lub wrzosie układa stosik z roślin wodnych, czasem wystarcza jej dołek ukryty w zaroślach Czernica potrafi przy wolno podnoszącym sie poziomie wody podwyższyć gniazdo. V\fyściółke tworzy jedynie niewielka ilość puchu. W zniesieniu średnio 7-10 jaj długości ok. 58 mm. Początek lęgu od polowy maja do połowy czerwca, czas wysiadywania 23-25 dni.

Często zdarza się, że czernice składają jaja do obcych gniazd, widocznie widok cudzych jaj pobudza je do składania tam własnych. Zaobserwowano, jak dwie samice wspólnie odbywały lęgi w jednym gnieździe. Po wykluciu się piskląt samica zwykle zjada skorupki. Mtode potrafią od pierwszego dnia nurkować, ale w pierwszym tygodniu szukają pożywienia prawie wyłącznie na powierzchni wody i zjadają przede wszystkim larwy komarów i chruścików. Od razu są samodzielne i po tygodniu nie potrzebują już opieki matki. Samica opuszcza swoje młode, gdy mają 2 miesiące i nie potrafią jeszcze wtedy dobrze latać.

Pożywienie: Pożywienie zdobywane jest wyłącznie pod wodą. Kaczki nurkują po nie w dzień i w nocy, zwykle do 7, czasami do 14 m głębokości. Z łatwością pozostają pod wodą do 30 sekund. Główny pokarm stanowią małże i ślimaki, w morzu przede wszystkim omułek jadalny i sercówki, w słodkich wodach racicznice. Dlatego ptaki zbierają się właśnie tam, gdzie znajduje się dużo racicznic. Potrafią także łowić małe rybki i zjadać je pod wodą. Poza tym odżywiają się - przede wszystkim w zimie - pływającymi po wodzie nasionami roślin. Z powodu odżywiania się zwierzętami morskimi ich mięso ma silny smak tranu; mimo to myśliwi polują na nie. W Polsce czernicę zaliczano do ptaków łownych (z czasem ochronnym).

Podobne prace

Do góry