Ocena brak

Co to są prawa naukowe?

Autor /Komun Dodano /31.01.2012

W badaniu zjawisk, o których przebiegu decyduje znaczna liczba czynników, niezwykle istotne jest takie dobranie testów i sposobu analizy danych, by pozwalały one jednoznacznie stwierdzić, czy roz­patrywany czynnik ma znaczący wpływ na zjawisko, czy nie.
Można śmiało stwierdzić, że badania na­ukowe zostały zapoczątkowane przez Galileusza (1564-1642). Zasady nauko­wej metody badawczej zostały opisane w pocho­dzącym z 1620 roku traktacie Novum Organum angielskiego filozofa Francisa Bacona (1561-1626). Tekst ten wywarł głęboki wpływ na ówczesnych uczonych, między innymi Roberta Boyle'a. Bacon krytykował rozwinięte i stosowane przez Arysto­telesa (384-322 p.n.e.) rozumowanie dedukcyjne. W zamian proponował wykonanie wielu doświad­czeń, na podstawie których wyciąga się wnioski drogą rozumowania indukcyjnego. Mimo to wszy­stkie współczesne nauki doświadczalne bazują na sylogizmie, arystotelesowskiej metodzie rozumowania, którą dobrze ilustruje ten oto przykład:
Wszystkie zwierzęta z opierzonymi skrzydłami są ptakami.
Struś ma opierzone skrzydła. Wynika z tego, że struś jest ptakiem. W ogólnej formie przybiera to postać:
A to B
C to A
więc C to B.
Pierwsze z przytoczonych w przykładzie stwier­dzeń to uogólnienie - zdanie powszechnie uważa­ne za prawdziwe. Oczywiście jest możliwe, że gdzieś na świecie żyje nieznane jeszcze zwierzę z opierzonymi skrzydłami, które ptakiem nie jest. Jednak na podstawie bardzo wielu obserwacji możemy przyjąć, że nasze pierwsze stwierdzenie jest definicją i będzie nią do czasu, gdy zostanie dowiedzione, że jest nieprawdziwe. Sposób two­rzenia takich uogólnień nazywamy indukcją. Dowodzi się czegoś, wychodząc od wielu poje­dynczych przypadków - „obserwujemy to i żadne inne obserwacje nie zaprzeczają temu" - i docho­dząc do ogólnego stwierdzenia - „więc zakładamy, że (do czasu gdy nie dowiedzie się nieprawdziwo­ści tego twierdzenia) jest to zawsze prawdziwe". Wtedy gdy takie uogólnienie ma zastosowanie do całego znanego nam fizycznego świata, nazywamy je „prawem naukowym".

Prawa naukowe nie są wynikiem spekulacji, a do­świadczeń.

Do góry