Ocena brak

CHURCHILL WINSTON SPENCER (1874-1965) - polityk

Autor /malgosia123 Dodano /22.02.2011

Wybitny brytyjski strateg i polityk, jako premier w latach 1940-45 po­prowadził Wielką Brytanię do zwy­cięstwa. Ponownie objął urząd pre­miera w 1951 r. i piastował go do 1955 r. Absolwent akademii wojskowej w Sandhurst (1895 r.), walczył w Su­danie w 1898 r. i w wojnie burskiej 1899-1900, gdzie nawet przejściowo przebywał w niewoli. Karierę poli­tyczną rozpoczął w 1900 r., gdy z Ta -mienia Partii Konserwatywnej zdo­był mandat poselski do Izby Gmin parlamentu brytyjskiego. W latach 1908-10 był ministrem handlu, 1910-11 - ministrem spraw wewnę­trznych, a następnie pierwszym lor­dem Admiralicji (ministrem mary­narki wojennej). Jego kariera załamała się chwilowo po nieudanej akcj i inwazyjnej wojsk brytyjskich na półwyspie Gallipoli w marcu 191 5 r. , której Churchill był inicjato­rem.

Czując się odpowiedzialnym za fiasko planu, podał się do dymisji, choć o klęsce i wysokich stratach (190 tys. zabitych, rannych, wziętych do niewoli) przesądził brak wyobra­źni i błędy lokalnych dowódców. Szybko powrócił do czynnego życia politycznego, obejmując w 1917 r. stanowisko ministra zaopatrzenia wojsk, w 1919 - ministra wojny i lot­nictwa, w 1921 - ministra kolonii. 3 września 1939 r. ponownie objął stanowisko pierwszego lorda Admi­ralicj i w rządzie Neville'a "'Cham­berlaina. Energicznie przystąpił do usuwania ogromnych zaniedbań w brytyjskiej marynarce wojennej. Na jego polecenie przystąpiono do montowania stacji radiolokacyjnych na pokładach okrętów (do tego cza­su radary zainstalowano tylko na trzech okrętach), tworzono pierwsze konwoje, instalowano uzbrojenie na pokładach statków handlowych oraz rozpoczęto prace nad wzmocnieniem obrony w bazach morskich w Rosyth i Scapa Flow. Z charakterystyczną dla siebie energią i fantazją propo­nował przeprowadzenie wielu akcji ofensywnych przeciwko Niemcom, np. zaminowania Renu (operacjaRoyal Marinę"), które nie zostały zrealizowane. Jednakże fiasko o wie­le ważniejszych akcji zagroziło ka­rierze Churchilla.

Spóźniona i nie-zboma akcja brytyjskiej marynarki podczas wkraczania wojsk niemiec­kich do *Danii i inwazji na *Norwe-gię, obciążała Churchilla, lecz nie poniósł za to konsekwencji, gdyż agresja Niemiec na zachód Europy 10 maja 1940 r. odwróciła uwagę opinii publicznej i polityków od mi­nionych wydarzeń. 10 maja 1940 r., gdy premier Neville Chamberlain utracił poparcie własnej Partii Kon­serwatywnej i musiał podać się do dymisji, Churchill objął stanowisko premiera, a także ministra obrony. W pierwszym przemówieniu odrzu­cił jakąkolwiek możliwość zaakcep­towania niemieckich żądań. Potrafił zdobyć poparcie i zaufanie zarówno społeczeństwa, jak i partii politycz­nych, choć otwarcie mówił: „Wszy­stko, co mogę wam zaofiarować, to krew, pot, łzy i trud". Rozumiał, że możliwości gospodarcze i militarne jego państwa są ograniczone i tylko Stany Zjednoczone mogą udzielić znaczącej pomocy. W drugiej poło­wie 1940 r., pomimo neutralności USA i silnych nastrojów izolacjoni-stycznych w Kongresie amerykań­skim, zdołał zapewnić Wielkiej Bry­tanii dostawy uzbrojenia, a w pierw­szej połowie 1941 r. wynegocjował ogromną pomoc finansową, która do końca tego roku osiągnęła wartość 1082 min dolarów, a w 1942 r. już 4757 min dolarów (*Lend-Lease) na zakup uzbrojenia, surowców, remon­ty okrętów itp. Jedną z przyczyn suk­cesów Churchilla na gruncie amery­kańskim była jego wieloletnia przy­jaźń z prezydentem Franklinem D. Rooseveltem, która jednak nie za­pobiegła sporom i kontrowersjom w sprawie strategii działań przeciw­ko Niemcom.

Na wieść o niemiec­kiej agresji na Związek Radziecki 22 czerwca 1941 r. Churchill powie­dział w parlamencie: „Gdyby Hitler najechał piekło, udzieliłbym w Izbie Gmin najlepszych rekomendacji Lucyferowi". Zdawał sobie sprawę, że uwikłanie niemieckich dywizji w długotrwałe walki na Wschodzie zmniejszy napór na Wielką Brytanię. Dlatego już w pierwszym dniu woj­ny radziecko-niemieckiej, bez kon­sultacji ze swoim gabinetem, zdecy­dował się udzielić pomocy Związ­kowi Radzieckiemu, wysyłając 200 samolotów myśliwskich, uprze­dnio przeznaczonych do obrony * Singapuru. Głównym celem polityki Churchilla było ocalenie imperium brytyjskie­go, co wymagało usunięcia wojsk „osi" z rejonu Morza Śródziemnego, przez które prowadziły szlaki żeglu­gowe do najważniejszych kolonii na Bliskim Wschodzie i Indii. Dlatego doprowadził do inwazji wojsk alianckich na Afrykę Północno-Za-chodnią (*„Torch"), a stamtąd na * Sycylię i Półwysep Apeniński.

Jed­nakże druga część jego planu, prze­widująca inwazję na Grecję (praw­dopodobnie w rejonie Salonik), nie została wykonana, gdyż w układzie sił, jaki przy współudziale Churchil­la zaczął się kształtować między Wielką Brytanią, Stanami Zjedno­czonymi i Związkiem Radzieckim, pozycja jego kraju zaczęła słabnąć. Na konferencji w Teheranie w listo­padzie 1943 r. wbrew stanowisku Churchilla, który dążył do skierowa­nia głównego uderzenia aliantów zachodnich na Bałkany, prezydent Roosevelt ulegając Stalinowi zade­cydował o przeprowadzeniu inwazji w północnej Francji. W lipcu 1945 r. Partia Konserwatywna prze­grała wybory i urząd premiera objął Clement *Attlee. Był to dotkliwy cios dla Churchilla; Brytyjczycy -oddając mu honory jako narodowe­mu bohaterowi, uznali, że był pre­mierem czasu wojny i nie nada­je się do prowadzenia państwa w czasie pokoju. W 1951 r. Partia Konserwatywna wygrała wybory i Churchill ponownie objął stano­wisko premiera, które sprawował do 1955 r.

Podobne prace

Do góry