Ocena brak

Charakterystyka systemu Just in time

Autor /Sophia Dodano /25.04.2011

 

System "Just in time"

Powstanie systemu “Just in time” (JIT) związane było z dążeniem przedsiębiorstw do osiągnięcia jak największej elastyczności i szybkości w zaspakajaniu potrzeb potencjalnego klienta. Specjaliści od systemów zarządzania wciąż prowadzą otwartą dyskusję czy pojęcie JIT można ograniczyć tylko do systemu zarządzania firmą czy można je uznać za filozofię określającą styl pracy. Filozofię stosowana zarówno w działalności produkcyjnej, usługowej jak i wytwórczej. Jej podstawowym założeniem jest zaspokojenie potrzeb klienta w momencie ich powstania przy jak najmniejszym zaangażowaniu środków do tego potrzebnych .

Praktyczne wdrożenie systemu “JIT” oznacza , że dostawca towaru musi przyjąć 100% odpowiedzialność za realizację dokładnie określonego pod każdym względem zamówienia (ilość ,jakość, gatunek) w wyznaczonym przez klienta czasie i na określonych wzajemnie przez obu partnerów zasadach.

W przypadku typowej działalności produkcyjnej wyżej wymienione zobowiązania producenta w stosunku do klienta zmuszają go do objęcia procedurami systemowymi JIT wszystkich etapów procesu wytwórczego od fazy projektowej aż po dostawę towaru.

System JIT jest ściśle związany z istniejącym w danym zakładzie systemem pracy co powoduje, że nawet dla zakładów tej samej branży będzie on w każdym indywidualnym przypadku inny.

Pierwszym etapem na drodze wdrażania systemu powinno być zdefiniowanie celów, które mają być zrealizowane przez jego wdrożenie. Ogólnie podstawowym celem jest zapewnienie sprawnej i elastycznej organizacji procesu wytwórczego przy udziale materiałów i ludzi do niego potrzebnych.

Realizację tego celu można osiągnąć poprzez :

  • Optymalizację poszczególnych etapów procesu produkcyjnego z szczególnym zwróceniem uwagi na tak zwane wąskie gardła czyli operacje przy wykonaniu których następuje spiętrzenie przepływu produkcji. Ze względu na newralgiczne znaczenie tych operacji dla procesu produkcji jako całości, używane w nich maszyny muszą charakteryzować się najniższym z możliwych stopni awaryjności. Zapewnienie takiego stanu jest bardzo trudnym zadaniem dla służb utrzymania ruchu. Wymagania systemu JIT narzucają osobom odpowiedzialnym za zarządzanie produkcją przygotowanie planów awaryjnych, zakładających rozwiązania utrzymania produkcji w toku przy wszelkiego rodzaju awarii dotyczącej operacji będącej “wąskim gardłem”.

  • Produkowanie produktów tylko dobrej jakości, kontrola procesu powinna być zapewniona od momentu rozpoczęcia projektu aż do dystrybucji go do klienta. Producent nie może pozwolić sobie aby szybkość realizacji zamówienia obniżyła jakość produktów. Równałoby się to utracie klienta, poważnym kosztom związanym z reklamacjami a co najgorsze mogłoby popsuć wizerunek firmy.

  • Dążeniu do produkcji bezdefektowej. Powiedzenie ,że rozwiązania najprostsze są często najlepsze ma swoje praktyczne uzasadnienie . Przede wszystkim wymagają najczęściej prostych rozwiązań procesu produkcyjnego, co z kolei umożliwia redukcję kosztów produkcji i związanych z nimi procedur kontrolnych .

  • Łączeniu w procesie zarządzania systemu JIT z ideą TQM (Total Quality Menagement) .Ważne jest uświadamianie pracownikom roli ich dobrze wykonanej pracy w procesie produkcyjnym jako całości. Utożsamianie się pracownika z firmą daje w efekcie lepsze wykorzystanie potencjału jaki on sam stanowi, ponieważ wynika to z jego własnej inicjatywy .

  • Redukcji kosztów procesu wytwarzania poprzez wykorzystywanie istniejących już elementów systemu produkcyjnego. Często firma otrzymując zamówienie podejmuje najprostszą decyzję związaną z dokonaniem nowych inwestycji w celu usprawnienia linii produkcyjnej pod kątem zamówienia. Nie dokonuje jednak analizy długookresowej, czy powyższa inwestycja na pewno będzie w przyszłości wykorzystana, jakie są jej rzeczywiste koszty. Owocuje to rozszerzaniem niewykorzystanego w pełni parku maszynowego. Idea JIT zmusza producenta do doradzenia klientowi jak wykonać jego zamówienie w inny sposób uwzględniający możliwości producenta.. Niekiedy klient nie zdaje sobie sprawy, że jego zlecenie może być wykonane w inny sposób i uświadomienie go o tym to zadanie producenta.

  • Produkowaniu tylko produktów wymaganych przez rynek. System JIT zakłada, że proces produkcyjny zaczyna się w momencie otrzymania konkretnego zamówienia. Pozwala to na zaangażowanie do jego realizacji tylko środków i materiałów i personelu faktycznie ku temu niezbędnych. Dzięki temu nie tylko można zmniejszyć koszty produkcji ale także uniknąć kosztownej produkcji na magazyn.

  • Rozwijanie elastyczności produkcji czyli szybkiego i skutecznego reagowania na sygnał o potrzebach klienta. Bardzo istotne w tym przypadku jest zapoznanie klienta z przebiegiem procesu produkcyjnego po to aby zrozumiał on potrzeby czasowe na jego realizację. Klient musi być świadomy, że swoje zapotrzebowanie musi określać z odpowiednim wyprzedzeniem czasowym dyktowanym organizacja procesu wytwórczego.

  • Podtrzymywanie więzi miedzy klientem a producentem. Pojęcie klienta w tym wypadku ulega rozszerzeniu. Jest on konsultantem i doradcą przez co czynnie może wpływać na przebieg procesu produkcyjnego.

Dwa ostatnie punkty charakteryzują w najbardziej wyraźny sposób zmiany w zarządzaniu przedsiębiorstw po wdrożeniu systemu JIT.

Elastyczność produkcji to przede wszystkim dążenie do wykorzystania jak najszerszym zakresie wszelkiego potencjału drzemiącego w firmie. Firma nie ogranicza się tylko do standardowej produkcji ale poszukuje okazji rynkowych, aktywnie szuka klienta dążąc do tego by powierzył on swój problem do rozwiązania. Zdobycie tak zwanego tematu to pierwszy sukces, reszta w dużej mierze zależy od personelu firmy.

To ludzie decydują o wizerunku firmy, jej sukcesach i niepowodzeniach.

Kliny w systemie JIT nie jest biernym odbiorcą narzuconych mu towarów. Ma bardzo duży wpływ na kształt produktu finalnego, jego zdanie jako eksperta znającego najlepiej upodobania rynku jest brane pod uwagę od fazy projektu do dystrybucji. Stosunki klienta i producenta opierają się na wzajemnym zaufaniu i świadomości łączącej ich zależności zapewnianiu sobie bytu na rynku. Producent musi na czas wyprodukować zamówiony towar, bez tego klient nie może prowadzić sprzedaży, klient towar musi odebrać inaczej producent może mieć poważne problemy. JIT to system pozwalający na realizację przez firmę wszystkich strategii marketingowych od strategii lidera, przez pretendenta, specjalisty rynkowego lub naśladowcy.

W Polsce już od pewnego czasu daje się zauważyć tendencja podejmowania reorganizacji przez niektóre firmy, które dążą do wdrożenia systemu ze względu na specyfikę rynku na, którym działają. Pamiętajmy że najczęściej firmy wdrażają system gdy zaczynają mieć kłopoty ze sprzedażą, co dla niektórych z nich jest jednak momentem zbyt późnym.

Podstawowym argumentem za wdrożeniem systemu JIT są koszty których można uniknąć .

Przykładowo :

  • zredukowanie poziomu zapasów na magazynach i kosztów ich obsługi,

  • zredukowanie poziomu potrzebnych zapasów (redukcja ich poziomu w okresach sezonowych) i kosztów zaopatrzenia,

  • zwiększenie stabilności sprzedaży przez pracę tylko ze stałymi poważnymi klientami,

  • redukcja kosztów produkcji, podnoszenie kwalifikacji personelu , zwiększenie elastyczności jego działania i unowocześnianie parku maszynowego.

Podobne prace

Do góry