Ocena brak

CHARAKTERYSTYKA SSAKÓW - Szkielet

Autor /Bruno Dodano /06.10.2011

- dorosłe ssaki posiadają prawie całkowicie skostniały szkielet

1. szkielet osiowy

a. czaszka budową podobna a do czaszki gadów (z charakterystyczną redukcją liczby elementów)

- wszystkie kości czaszki połączone mocno szwami (wyjątek kość żuchwowa i kostki słuchowe)

- duża mózgoczaszka - silny rozwój mózgowia

- na kości potylicznej znajdują się dwa kłykcie potyliczne

- w jamie ucha środkowego, w kości skroniowej znajdują się trzy kostki słuchowe

- mocna żuchwa zbudowana z kości żuchwowej, tworzy w tylnej części staw żuchwowo - skroniowy, szczęka górna składa się z kości szczękowej i przedszczękowej; w żuchwie i szczęce górnej składają się zębodoły; na szczękach i w dole skroniowym znajdują się zaczepy silnych mięśni żujących

- wtórne podniebienie kostne - oddziela jamę gębową od nosowej i umożliwia oddychanie podczas żucia pokarmu

- nozdrza zewnętrzne przesunięte są do przodu a wewnętrzne do tyły (dobry węch)

b. kręgosłup i klatka piersiowa

- odcinek piersiowy - kręgi odcinka piersiowego zestawione stawowo z żebrami

- odcinek lędźwiowy - kręgi przypominają kręgi piersiowe, ale pozbawione są żeber

- odcinek krzyżowy - kręgi zrastają się w kość krzyżową (podpora dla kończyn tylnych)

- odcinek ogonowy - tworzy go zmienna liczba kręgów; u niektórych gatunków ulega redukcji

- ograniczenie ruchomości kręgosłupa - wykształcenie kręgów płaskich

- rozwinięcie pomiędzy trzonami chrzęstnych dysków międzykręgowych

- zanik struny grzbietowej już podczas embriogenezy

- jedyną pozostałością po występowaniu struny grzbietowej są tzw. jądra galaretowate

2. szkielet obręczy i kończyn

a. obręcz barkowa i kończyny przednie

- redukcja liczby elementów; brak kości kruczych

- w podstawowym ustawieniu kończyn przednich (pozycja nawrotna) kości przedramienia ulegają skrzyżowaniu, a grzbiet dłoni ustawiony jest do przodu

- u prymitywnych ssaków istniała możliwość odwracania przedramienia do pozycji odwrotnej (kości przedramienia nie są skrzyżowane, a kość promieniowa i kciuk zajmują położenie wewnętrzne - dłoń nadal skierowana do przodu) - cecha zachowana u torbaczy, owadożernych i naczelnych

b. obręcz miednicowa i kończyny tylne

- miednica zbudowana z trzech dużych kości

- mocna kość udowa z główką wchodzącą w panewkę stawu biodrowego

- kość piszczelowa silniej rozwinięta od strzałkowej (u kopytnych zrośnięte)

c. modyfikacje końcowych odcinków kończyn

- kończyny stopochodne - cała stopa przylega do podłoża (niedźwiedziowate, człowiek)

- kończyny półstopochodne - uniesienie śródstopia - łasicowate

- kończyny palcochodne - u zwierząt szybko biegających

- kończyny skrajnie palcochodne - (kopytochodne) stopa opiera się o podłoże tylko na końcach części palców

Podobne prace

Do góry