Ocena brak

Burżuazyjny charakter rewolucji angielskiej - Konflikt między królem a parlamentem

Autor /Roman515 Dodano /14.10.2011

Płaszczyzną tarć między królem a parlamentem były sprawy religijne, kwestie finansowe i polityka zagraniczna. Jakub I popierał kościół anglikański jako wygodne narzędzie w swym ręku, prześladował natomiast purytanów (a dokładniej purytańskich nonkonformistów i katolików, którzy to zaplanowali w 1605r. tzw. "spisek prochowy" mający na celu wysadzenie parlamentu z królem. Niestety zamach ten się nie powiódł.), z takich właśnie rządów królewskich niezadowolony był parlament (w którego skład w dużej mierze wchodzili purytanie) który nie chciał uchwalać podatków.

I parlament w latach 1604-1611 (z przerwami) wysnuł do króla "apologie Izby Gmin" (zawierający opinię na temat istoty władzy monarszej), w której oświadczono mu, że nie posiada on władzy absolutnej i w zakresie ustawodawczym dzieli swą władzę z parlamentem, którego przywileje są "przyrodzonymi swobodami narodu angielskiego" i wobec tego nie mogą być przez monarchę samowolnie ograniczane. Ten sam parlament w petycji z 1611r. zażądał od króla zniesienia podatków ściąganych przez dwór bez zgody Izby Gmin. Warto też dodać, że parlament Jakuba I wysunął żądanie, by król zrzekł się praw feudalnej opieki i innych danin związanych z jego stanowiskiem najwyższego seniora Anglii w zamian za coroczne subsydium, ten tak zwany "Wielki kontrakt" nie doszedł jednak do skutku, ale stanowi ciekawy przykład antyfeudalnych tendencji występujących w ówczesnej Anglii.

Konflikt między królem a parlamentem zaostrzył się za panowania Karola I na skutek jego próby rządów absolutnych oraz niekonsekwentnej polityki zagranicznej. Karol I początkowo sprzymierzył się z Francją i nie przeszkadzał jej w dławieniu oporu hugenotów. Gdy następnie pod naciskiem opinii publicznej zdecydował się pomóc hugenotom, nic nie zyskał i wywołał wojnę z Francją, która nie przyniosła królowi oczekiwanych sukcesów. Wojna wymagała dużych nakładów finansowych. Można je było uzyskać przez nałożenie nowych podatków. Parlament gotów był podjąć odpowiednie uchwały, ale pod warunkiem uznania swych praw do współdecydowania o sprawach państwa.

7 czerwca 1628r. przedłożył królowi tak zwaną "Petycję o Prawo" która powoływała się na postanowienia Wielkiej Kary Swobód z 1215r. i zawierała 4 następujące punkty:

1. Nikogo nie wolno wbrew woli zmuszać do płacenia podatków nie zatwierdzonych przez parlament.

2. Nikt nie może być aresztowany i pozbawiony majątku bez prawomocnego wyroku sądowego i wbrew obowiązującym w kraju prawom.

3. Nie należy aresztować osób cywilnych na podstawie prawa wojennego.

4. Należy zlikwidować przymus kwaterowania wojsk w domach prywatnych.

Król jednak odrzucił petycję oraz rozwiązał parlament. Rozpoczął się dziesięcioletni okres rządów bez parlamentu. Okres ten charakteryzuje się rabunkową polityką finansową, narzucaniem społeczeństwu rozmaitych opłat oraz prześladowaniami religijnymi.

Do góry