Ocena brak

Bocian czarny

Autor /Benon Dodano /26.01.2012

Wygląd: Czarno ubarwiony oprócz brzusznej strony ciała; w upierzeniu dorosłym ze złotozielo-nym, purpurowym lub miedzianoczerwonym połyskiem; samice bardziej matowe i nieco mniejsze. Młode ptaki szaroczarne, bez połysku. Dzioby i nogi w pierwszym roku życia zielonkawe, w drugim szaro-czerwone, a od trzeciego roku życia, wraz z osiągnięciem dojrzałości płciowej, w okresie godowym połyskliwie czerwone; poza tym ciemne, brązowoczerwone. Bocian czarny jest nieco mniejszy od białego i ma trochę smuklej-sze skrzydła: długość ciała ok. 97 cm, rozpiętość skrzydeł ok. 190 cm. Chętnie siada na słupach wysokiego napięcia i na wysokich drzewach. Wznosi się po krótkim rozbiegu i krąży nad swoim terytorium lęgowym, szczególnie na początku okresu lęgowego. Zazwyczaj nieufny i płochliwy.  

Środowisko: Bocian czarny gnieździ się na obszarze od środkowej Europy aż po Daleki Wschód, poza tym zamieszkuje wyspowo niewielki teren w Hiszpanii będący resztką niegdyś daleko na zachód rozciągającego się areału. Poza tym gnieździ się w kilku miejscach w centralnej i południowej Afryce, gdzie prawdopodobnie kiedyś pozostało kilku „zimowych gości". W Polsce jest znacznie rzadszy od swojego krewniaka - szacuje się, że gnieździ się u nas ok. 1000 par. Wybiera rozległe, stare lasy liściaste i mieszane z przecinającymi je rybnymi potokami, rzekami i stawami oraz wilgotne i bagniste łąki. Na południu swego zasięgu gnieździ się także w skalistych, bez-drzewnych okolicach. Zwykle wycofuje się na tereny odosobnione, ale np. na Zakaukaziu przyzwyczaił się do ludzi i łowi ryby w wiejskich stawach i łąkowych potokach nawet wtedy, gdy w pobliżu chłopi pracują w polu. Gnieździ się tam także na skraju czy nawet w środku wsi.

Bociany czarne są ptakami wędrownymi: zimę spędzają w gorących krajach. Bociany „zachodnie" wędrują do Afryki, „wschodnie" do Indii, a „dalekowschodnie" do Chin. Z terenów, gdzie zimują razem z bocianami białymi, wracają ok. 2 tygodnie później niż one. Zwykle odlatują we wrześniu. Pojedyncze ptaki przekraczają Morze Śródziemne, a tysiące - Bosfor. Wędrują za dnia w małych grupach. Chętnie krążą w prądach wstępujących na znacznych wysokościach, a następnie ślizgowym i wiosłującym lotem przesuwają się do następnego komina i tak lecą w kierunku zimowisk. Nie przyłączają się do swych krewniaków, lecz raczej do dużych ptaków drapieżnych wędrujących tymi samymi trasami.

Lęgi: Bociany czarne gnieżdżą się pojedynczo, gniazdo budują wysoko lub nisko na starych drzewach, czasami w widocznym miejscu: np. na szczycie drzewa z uschniętym wierzchołkiem. Często rozbudowują stare gniazda ptaków drapieżnych. Na swoim terytorium mają po kilka gniazd wykorzystywanych na zmianę. Z czasem tworzą się budowle znacznych rozmiarów. Na południu areału spotyka się gniazda na skałach. Zagłębienia gniazd wyścielone są kawałkami papieru lub łętami kartoflanymi, często także mchem. Jeden partner przynosi materiał budulcowy, drugi buduje. Kopulacja w gnieździe.

Po złożeniu pierwszego jaja zawsze jeden z ptaków pozostaje przy nim na straży. W zniesieniu 2-5 białawych jaj długości ok. 64 mm, wysiadywanych przez 30 dni, czasami nieco dłużej. Wysiadują oboje rodzice; w nocy zwykle tylko samica. Upierzenie młodych szarobiałe, dziób początkowo cytrynowożółty, potem szarozielony; nogi ołowianoszare. Rodzice opiekują się pisklętami przez pierwsze 3 tygodnie, karmią je co 3-Ś godzin wypluwając jedzenie z gardła do gniazda. Młode stają się lotne po 2 miesiącach; siadają na pobliskich drzewach i jeszcze przez 2 tygodnie rodzice przynoszą im pokarm do gniazda, w którym nadal nocują. Później lecą razem z rodzicami na tereny lowiskowe. Po osiągnięciu samodzielności odlatują.

Pożywienie: Bocian czarny jest bardziej ryboże-rny niż bocian biały. W czasie polowania zwykle brodzi w wodzie, chętnie w czystych potokach i w zasadzie nie ma tam żadnych konkurentów. Łowi ryby do długości ok. 25 cm; zjada także dużo owadów wodnych, żab i traszek. Na wilgotnych łąkach poluje przeważnie na szarańczaki, a także żaby, myszy i młode ptaki. Pożywienie do gniazda przynosi z odległości do 10 km.

Podobne prace

Do góry