Ocena brak

Biotechnologia

Autor /niebieska Dodano /13.02.2014

Współczesna biotechnologia, oparta na rozwoju genetyki, biochemii, mikrobiologii i biologii molekularnej, umożliwia otrzymywanie organizmów modyfikowanych metodami inżynierii genetycznej (GMO): mikroorganizmów, roślin i zwierząt o udoskonalonych lub nowych cechach użytkowych.

Badania nad modyfikacją genetyczną organizmów rozpoczęły się od drobnoustrojów. powszechnie wykorzystywanych dziś w biotechnologii żywności. Z żywieniowego punktu widzenia największe znaczenie przywiązuje się do wykorzystania modyfikowanych genetycznie mikroorganizmów do produkcji dodatków do żywności, podnoszących jej wartość odżywczą, oraz enzy mów stosowanych w procesach przetwórczych. Przykładem pierwszego jest mikrobiologiczna biosynteza aminokwasów (metioniny, lizyny, tryptofanu) w biologicznie aktywnej formie L oraz witamin (z grupy B i fJ-karotenu). Przykładami drugiego są lipazy -wykorzystywane do przeestryfikowania enzymatycznego tłuszczów, proteazy -które przyczyniają się do umniejszenia alergenności białek, oraz |ł-galaktozydaza - stosowana do obniżania zawartości laktozy w mleku.

Dla przyszłości żywienia ludności duże znaczenie ma rozwój agrobiotechno-logii zajmującej się genetycznym uszlachetnianiem roślin i zwierząt. Głównymi celami prac nad roślinami modyfikowanymi genetycznie są:

o Uzyskanie odmian dających wyższe plony, odpornych na szkodniki i choroby oraz środki chwastobójcze (głównie soi i kukurydzy),

o Uzyskanie surowców o lepszych cechach użytkowych, ułatwiających proces przetwarzania, zwiększających jego wydajność, podnoszących trwałość produktu podczas przechowywania i transportu oraz nadających mu bardziej atrakcyjne cechy sensoryczne. Pod kątem uzyskania tych cech prowadzi się modyfikacje genetyczne m.in. pomidora, ogórka, melona, truskawek, winogron, roślin oleistych (soi, rzepaku słonecznika), pszenicy, jęczmienia i ziemniaków.

    Otrzymanie surowców o podwyższonej wartości odżywczej i ograniczonej lub wyeliminowanej zawartości substancji szkodliwych. Największe zainteresowanie nauki i przemysłu pod tym pierwszym względem dotycz)’ wartości odżywczej białek soi i zbóż chlcbowy;h. zawartości karotenoidów w ryżu (tzw. zloty ryż) i pomidorach oraz profilu kwasów tłuszczowych w surowcach oleistych. W celu obniżenia lub wyeliminowania zawartości substancji niepożądanych i szkodliwych prowadzone są m.in. prace nad wyeliminowaniem białek aler-gennych z soi, ryżu. pszenicy i arachidów, obniżeniem zawartości alkaloidów w kawie i herbacie oraz wyeliminowaniem kwasu crukowego z rzepaku.

Badania nad modyfikowanymi genetycznie organizmami zwierzęcymi prowadzi się na mniejszą skalę. Największe znaczenie z. punktu widzenia żyw ienia mają badania nad genetyczną modyfikacją mleka krowiego pod kątem jego wartości odżywczej i dietetycznej, przez optymalizację profilu kwasów tłuszczowych, zmniejszenie zawartości laktozy i wyeliminowanie 5-lakloglobuliny. Prowadzi się także badania nad kulinarnie atrakcyjnymi gatunkami zwierząt (łosoś, krewetka) w ccłu zwiększenia wydajności hodowli.

Osiągnięcia biotechnologii już dziś wpływają na dostępność i wartość odżywczy żywności, a przez to maga prowadzić do zmian sposobu żywienia się

społeczeństwa, jego stanu odżywienia i zdrowia. Jednak wzrost znaczenia GMO w produkcji żywności i żywieniu jest obecnie znacząco ograniczany zastrzeżeniami ekologów i pojawiającymi się obawami konsumentów, które znajdują odzwierciedlenie w regulacjach prawnych Unii Europejskiej i Polski. W tym zakresie konieczne są dalsze wszechstronne badania dotyczące bezpieczeństwa żywności genetycznie modyfikowanej oraz edukacja konsumentów i zapewnienie im pełnej informacji na ten temat.

 

Podobne prace

Do góry