Ocena brak

ATLASY CHRZEŚCIJAŃSTWA

Autor /Werner89 Dodano /29.05.2012

Zbiory map dotyczących bądź aktualnej sytuacji geogr. danego Kościoła, instytucji itp., bądź ich rozwoju historycznego.

Gromadzenie materiałów do systematycznych opisów instytucji kośc, umożliwiających ich przedstawienie na mapach, zaczęła na wielką skalę w wielu krajach Europy zwł. historiografia erudycyjna XVII-XVIII w. (-> kartografia bibl.). W XIX i coraz liczniej w XX w. pojawiały się specjalne atlasy różnej wartości, zasięgu i przeznaczenia.

Trwalsze znaczenie miały zwł. : Atlas zur Kirchengeschichte (T 19373), opracowany przez K. Heussiego i H. Mulerta, oraz ujmujący aktualną sytuację bpstw i terenów mis. Kościoła kat. Atlas hierarchies (Pa 1913, 19292) w opracowaniu K. Streita.

Po II wojnie świat, wzrosło zainteresowanie dla badań i ujęć geograficzno-historycznych. Wydano dotąd Atlas hierarchicus (Md 1968) pod red. H. Emmericha oraz najpełniejszy Atlas zur Kirchengeschichte (Fr 1970), obejmujący wszystkie wyznania chrzęść, na całym globie, pod red. H. Jediná, K.S. Latourette'a i Josefa Martina.

Rozpowszechniła się również nowa forma atlasu, obejmującego obok zbioru map dużą ilość materiału ilustracyjnego, często z syntetycznym opisem zjawiska przedstawionego jednocześnie na zdjęciach i mapach.

Atlasy te, wyd. zwykle jednocześnie w kilku wersjach językowych, służą popularyzacji, np. Atlas du monde chrétien (P 1959) w opracowaniu A. Freitaga, który przede wszystkim przedstawia historię misji.

Tego typu atlasy mają często dużą wartość nauk., np. podstawowy dla chrzęść, starożytności Atlas de l'antiquité chrétienne (P 1960) wyd. przez F. van der Meera i C. Mohrmanna oraz Atlas de l'ordre cistercien (P 1965) F. van der Meera obrazujący dzieje zakonu cystersów. W wielu krajach podjęto prace nad regionalnymi atlasami kośc. czy społ.-rel. jako podstawą do przyszłego a. powszechnego.

W ramach międzynar. organizacji historyków — Comité International des Sciences Historiques powołano 1955 specjalną komisję dla koordynacji prac w zakresie przygotowania atlasu.

W Polsce pierwszą próbą opracowania atlasu bpstw pol. jest ks. J. Kwolka z Przemyśla wyd. techniką światłoczułą Atlas historyczny biskupstw polskich, Prz 1948 (map 16 na prawach rpsu BKUL); od 1957 -> Instytut Geografii Hist. Kościoła w Polsce na KUL gromadzi materiały źródłowe do atlasu hist, i współcz. chrześcijaństwa na ziemiach polskich.

 

B. Kumor, SH 1 (1958) 65-73 (recenzja); J. Kloczowski, Rozwój i problematyka badań nad geografią historyczną Kościoła katolickiego, RH 11 (1962) z. 2, 5-93; Ogólnopolska Sesja Naukowa z dnia 25 listopada 1966 Poświęcona Działalności Naukowej Instytutu Geografii Historycznej Kościoła w Polsce, RH 16(1968) z. 2, 123-174; B. Kumor, SH 13(1970) 636-640 (recenzja).

Podobne prace

Do góry