Ocena brak

ARCHITEKTURA BAROKU

Autor /Stasek Dodano /14.10.2011

- XVII, część XVIII w.

- barocco - nieregularna perła

- Włochy, Rzym

- na barok duży wpływ miała kontrreformacja

- świątynia Il Gesu: pierwsze odzwierciedlenie powrotu do religii

CECHY SZTUKI:

- przedstawiciele widzialnego świata oraz tego, co niewidoczne, ale wyczuwalne - transcendencja

- reprezentacja

- wszystkie gatunki sztuki były podporządkowane architekturze

- ekspansywne, krzywolinijne formy

- brak przesuniętych z osi wykuszy i portali

- surowość i symetria

- brąz zastępowany przez złoto, malowane drewno przez marmur

- pośpiech (budowano bardzo szybko)

- tandetną pracę rzemieślniczą zakrywano ozdobami -

PODZIAŁ BAROKU:

- 1570-1630: wczesny we Włoszech; Rzym: rozwinięcie form renesansowych

2 nurty: barokowy i klasycyzujący

prekursorzy: -- Michał Anioł -- Albertii i Palladio

- 1610-1643: wczesny we Francji; kościoły na wzór świątyni Il Gesu

(np. fasada St. Gervais: wysunięta przed bryłę budynku - char. archit. fr.)

- 1660-1780: Niemcy; pod wpływem architektów wł.;

(np. Kościół Teatysów w Monachium)

S - wpływ hol.-wł.

N - nowe formy archit. i dekoracyjne

- 1618-1780: Austria; katedra w Slazburgu

- 1630-1700: dojrzały we Włoszech: budowle centralne,

fasady wygięte, wklęsłe lub wypukłe

np. K. S.Maria della Salute w Wenecji

- 1700-1780: późny we Włoszech: np. K. Superga k/Turynu:

- okrągła budowla,

- szerokie skrzydła wieżowe

- wysoki portyk

- Francja: odrzucenie korynckich kapiteli i ciężkich gzymsów z antycznym

belkowaniem; delikatna dekoracja wewnętrzna

WŁOCHY:

- Bazylika Św. Piotra; Bernini nadał jej ostateczny rys; wielki plac przed bazyliką - efekt: zwężenie fasady

- Francesco Borromini San Carlo alle Quattro Fontane w Rzymie

- Baldassore Longhena S. Maria della Salute w Wenecji:

- rzut ośmioboczny,

- okrężna nawa z prezbiterium

- dwie kopuły,

- olbrzymie schody

- Piazza del Popolo - przykład urbanistycznych rozwiązań

- Hiszpańskie schody w Rzymie

- modne fontanny; np. Trevi

- kościół na rzucie prostokąta z zaznaczonym transeptem np. Il Gesu w Rzymie

- Giaconno Barozzi da Vignola zaprojektował I wnętrze.

- Dalla Porta wzniósł fasadę

- Kościół ścienno- filarowy:

- ściany boczne z symetrycznie rozmieszczonymi pilastrami, czasem zwielokrotnionymi

- oddzielone kolebkowe sklepienia

- gzyms rozbudowany

- dużo ołtarzy i kaplic bocznych

- fasada podzielona gzymsami na 2 piętra; pilastry nisze, okna na środku, liczne załamania, kanty, spływ wolutowy

- mogą być wieże

- działanie zintegrowaną przestrzenią: symetria podp. przestrzeni

- przytłaczająca przestrzeń

- plastyczna, przestronna całość

- malarstwo iluzjonistyczne: np. malowano okna, pilastry, nisze

FRANCJA:

- odrzuca niekonstrukcyjną formę np. półsłupy, kombinowane tympanony, woluty

- budowle świeckie: pałace, rezydencje możnych rodów, przestronne mieszkania

- okna: okna tzw. Francuskie : o. duże, podzielone szczeblinami

- budowle sakralne: - wzorce włoskie;

- założenie centralne na krzyżu gr. z kopułą na skrzyżowaniu

- wnętrza: monumentalne rzeźby, przepych marmurów i złoceń

- forma ogrodowo-pałacowa: francuski ogród:

- plan geometryczny; pałac położony centralnie z ogrodami

- formowana zieleń

- baseny, fontanny, kaskady, kanały

- rzeźby figuralne

- formy geometryczne

- dalekie plany krajobrazowe

WERSAL:

- pałac Ludwika IV, architekt Luis de Van

- mały zameczek myśliwski wtopiony w bryłę pałacu

- ogromna elewacja z rezalitowego korpusu pałacu

- ogromne wejście, liczne budynki

- aleja wiodąca do Paryża, 3 dziedzińce od frontu

- wewnątrz: biel, złoto

galeria lustrzana: 17 okien i 17 luster

salon wojny i salon pokoju - reliefy

- liczne założenia pałacowo-parkowe, np. Wilanów

POLSKA: 1620-1760:

Orientalizacja smaku artystycznego.

BUDOWLE SAKRALNE:

tradycyjne, podłużne układy, przestrzenne kościoły, bazyliki, kościoły jednonawowe,

np. kościół Św. Anny w Warszawie

- wielokrotnie odbudowywany, dodawane nowe wartości artystyczne;

- 1658-1750: barokowa przebudowa kościoła;

- poszczególne części bryły mają różne wysokości, oddzielny dach;

- duże, prostokątne okna, w części nadbudowanej - kwadratowe;

- nawa kościoła - wnętrze ścienno-filarowe;

- ołtarz główny + 6 ołtarzy bocznych;

- sklepienie: nad nawą główną kolebkowe z żagielkami,

nad krużgankiem kryształowe;

- sztukaterie (gipsowe) zastąpione freskami (dziś polichromia);

- fasada bezwieżowa, dwukondygnacyjna, portale

BUDOWLE ŚWIECKIE:

- Zamek Królewski w W-wie

- pałac biskupi w Kielcach

- pałac Krasińskich w W-wie

- pałac w Wilanowie

WILANÓW: --

- architekt August Locci

- wiejska rezydencja barokowa

- w formie prostokątnej podkowy

- symetrycznie rozplanowany prostokąt z 4-ema narożnymi alkierzami

(wnęka, przybudówka --)

Rozbudowa pałacu:

- galerie ogrodowe i wieże

- fasada rozczłonowana z --ym frontonem wypełnionym rzeźbami

- elewacje frontowe - triumfalne łuki rzymskie - wejście do ogrodu

- wieże na końcach galerii - dekoracyjne portale, narożne opilastrowania, balustradowe attyki z posągami Muz.

Prace dekoracyjne we wnętrzach:

- malowidła plafonowe (- plafon: ozdobne malowidło na suficie)

- portiery (- zasłona z drzwi: kotara)

- sztukaterie (- gipsowe elementy "dosztukowane" do ściany tak, że wyglądają jak jej fragment)

- ozdoby z Francji, Persji, Turcji

- cechy baroku pełnego z rzeźbiarskim potraktowaniem ściany, nierozerwalnie łączącej dekorację plastyczną z architekturą

Nacisk na kompozycję otoczenia pałcau:

- podwórze - dziedziniec paradny otoczony ozdobnym ogrodzeniem z kamienną bramą

- ogród przypałacowy z sadzawkami, fontannami, altanami

- ! charakterystyczne: symetryczny układ osiowy

- '30 (XVIII w.) - dostosowanie skrzydeł galerii, co nadało założeniu układ podkowy.

-- . --

- * BAROK ROSYJSKI:1600-1760: -

- ciężka bryła

- większość cerkwi z drewna

- Ukraiński barok: smuklejsze cerkwie z pilastrami

- Moskieweski barok: ciekawa i bogata forma; np. cerkiew Archanioła Gabriela

(** Peterhof w Petersburgu - na wzór Wersalu)

- cerkiew Przemienienia Pańskiego (na wyspie Kidżi na Onedze)

-- piramidowa kompozycja:

.kopułka

.kokosznik (zwężenie)

.uskok

Podobne prace

Do góry